جهان در آتش اعتراض و تنش؛ ایران، افغانستان و آمریکا صحنه بحران همزمان
گزارش روز : ۱۴۰۵/۱۰/۱۵
اعتراضات خونین در ایران، بازداشتها و سرکوب نظامیان پیشین در افغانستان و حمله به خانه معاون ترامپ در آمریکا، تصویری از جهان پرتنش امروز را نشان میدهد؛ جایی که خیزشهای مردمی، رقابتهای قدرت و تهدیدات امنیتی همزمان، امنیت داخلی و منطقهای را تهدید میکند.
خلاصه خبرها:
- در ایران، اعتراضات سراسری به ۷۸ شهر گسترش یافته و دستکم ۱۹ نفر کشته و بیش از ۵۰ نفر زخمی شدند. سازمان ملل و نهادهای حقوق بشری خواستار توقف سرکوب و احترام به حقوق مدنی معترضان شدهاند. قطع اینترنت و تهدید قضایی، راه کنترل اعتراضها از سوی حکومت است.
- در افغانستان، طالبان با بازداشت عبدالظاهر انتظار در کاپیسا و تیرباران جسد یکی از فرماندهان جبهه مقاومت ملی در بغلان، حقوق انسانی و امنیت نظامیان پیشین و مخالفان خود را نقض کردهاند. اعتراضات محلی علیه استخراج بیرویه طلا در تخار نیز ادامه دارد.
- در آمریکا، سرویس مخفی از بازداشت فردی خبر داد که قصد ورود به خانه جیدی ونس، معاون ترامپ، را داشت. این حادثه هشداری جدی به امنیت مقامات و تهدیدات ناشی از افراطگرایی سیاسی است.
- در عرصه بینالملل، چین و پاکستان بر مقابله با گروههای تروریستی مستقر در افغانستان تاکید کردند و خواستار اقدامات عملی علیه آنها شدند.
- طالبان مدعی شدهاند حجم تجارت افغانستان در سال ۲۰۲۵ به ۱۳.۹ میلیارد دالر رسیده و بیشترین صادرات به هند، پاکستان و اوزبیکستان انجام شده است، اما تحلیلگران هشدار میدهند که این آمار بیش از آنکه نشاندهنده رشد واقعی باشد، تلاشی برای مشروعیتبخشی است.
تحلیل کوتاه:
همه این تحولات، همزمانی اعتراضات مدنی، رقابتهای سیاسی و بحرانهای امنیتی را نشان میدهند. ایران با سرکوب شدید و افغانستان با کنترل نظامی و تهدید امنیتی، تصویر تداوم بحرانهای داخلی را ارائه میدهند؛ در حالی که آمریکا نیز با تهدیدات سیاسی داخلی مواجه است. پیامدهای این بحرانها نه تنها محدود به هر کشور، بلکه برای ثبات منطقهای و بینالمللی نیز مهم است.
