جهان در آتش منازعه، افغانستان در بن‌بست سیاست؛ هشدار یوناما از سالی که صلح بازنده بود

دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) با هشدار درباره تشدید منازعات جهانی اعلام کرده است که در شرایطی که جنگ و خشونت سراسر جهان را فرا گرفته، مشارکت سیاسی فعال برای دستیابی به صلح و ثبات پایدار، بیش از هر زمان دیگری حیاتی شده است.

خبرگزاری آگاه:
یوناما روز پنج‌شنبه، ۲۵ جدی، با نشر گزارش سالانه خود اعلام کرد که سال ۲۰۲۵ یکی از دشوارترین سال‌ها برای صلح و امنیت جهانی بوده است؛ سالی که با جنگ‌ها، خشونت‌های گسترده و بحران‌های عمیق انسانی همراه بوده است.

بر بنیاد این گزارش، جنگ «فاجعه‌بار» اسراییل در غزه، «کشتار گسترده» در سودان و ادامه درگیری‌ها در اوکراین، تنها سه نمونه برجسته از بحران‌های حاد جهانی‌اند که جامعه بین‌المللی در این سال با آن‌ها مواجه بوده است.

یوناما در بخش دیگری از گزارش خود هشدار داده است که شکاف‌های سیاسی در سطح جهانی و بحران مالی در درون سازمان ملل، توانایی این نهاد را برای پاسخ مؤثر و به‌موقع به بحران‌ها به‌شدت محدود کرده است.

با این حال، این نهاد تأکید کرده که تعهد سازمان ملل برای حمایت از کشورها در زمینه پیشگیری از منازعات، حل بحران‌ها و ایجاد صلح پایدار همچنان پابرجاست. یوناما از جامعه جهانی خواسته است که حمایت سیاسی و مالی خود از تلاش‌های صلح‌جویانه سازمان ملل را تقویت کند.

تحلیل آگاه:
هشدار یوناما درباره ضرورت مشارکت سیاسی فعال، در ظاهر یک پیام جهانی است؛ اما برای افغانستان، معنایی عمیق‌تر و دردناک‌تر دارد. در جهانی که جنگ‌ها با گفت‌وگو و سازوکارهای سیاسی مهار می‌شوند، افغانستان عملاً از هرگونه مشارکت سیاسی معنادار محروم شده است.

طالبان با حذف کامل سیاست، بستن درهای گفت‌وگو، سرکوب مخالفان و کنارزدن زنان و اقوام مختلف از ساختار قدرت، افغانستان را به جزیره‌ای منزوی در میان بحران‌های جهانی بدل کرده‌اند. در چنین شرایطی، صلح نه یک پروژه ملی، بلکه شعاری توخالی است که پشت آن، سرکوب و سکوت تحمیل می‌شود.

وقتی سازمان ملل از محدودشدن توان خود برای پاسخ به بحران‌ها سخن می‌گوید، این زنگ خطر برای افغانستان بلندتر به صدا درمی‌آید؛ کشوری که نه تنها با فقر و انزوا دست‌وپنجه نرم می‌کند، بلکه از نبود یک نظام سیاسی فراگیر و پاسخ‌گو رنج می‌برد.

صلح پایدار بدون مشارکت سیاسی واقعی، بدون حضور زنان و بدون احترام به حقوق بشر ممکن نیست. افغانستان تا زمانی که به گروگان یک قرائت بسته و انحصاری از قدرت باقی بماند، از قطار صلح جهانی عقب خواهد ماند؛ حتی اگر جهان بارها درباره صلح هشدار دهد.