تولیدکنندگان سلاح از جنگ ایران با ترامپ سود بردند

شرکت‌های بزرگ پیمانکار پنتاگون مانند لاکهید مارتین و نورثروپ گرومن میلیاردها دالر به ارزش بازار خود افزودند

تحلیل – مجتمع صنعتی نظامی
بقلم: بن فریمن و جانت ابوعلیاس
منبع: Responsible Statecraft
۴ مارچ ۲۰۲۶ مطابق ۱۳ حوت ۱۴۰۴
ترجمه:سمیر بیات

هزینه‌های اقتصادی تصمیم ایالات متحده و اسرائیل برای آغاز جنگ با ایران، پیشاپیش در سراسر اقتصاد جهانی محسوس شده است. قیمت نفت افزایش یافته، بازار سهام سقوط کرده و نرخ‌های وام مسکن در آمریکا به شدت بالا رفته است، که خرید خانه را برای آمریکایی‌ها گرانتر کرده است. جای تعجب نیست که نظرسنجی‌های عمومی نشان داده‌اند اکثریت مردم آمریکا با جنگ ایران تحت رهبری ترامپ مخالف هستند.

با این حال، یک بخش به طور قابل توجهی از این جنگ ویرانگر سود برده است: پیمانکاران پنتاگون. سهام تأمین‌کنندگان سلاح به طور کلی در روز دوشنبه ۱.۵٪ افزایش یافت، اما بزرگترین پیمانکاران و آن‌هایی که بیشترین سهم را در این جنگ داشتند، شاهد افزایش بیشتری در قیمت سهام خود بودند.

• لاکهید مارتین – بزرگترین پیمانکار پنتاگون، که به طور مرتب بیش از کل وزارت خارجه آمریکا بودجه دریافت می‌کند – قیمت سهامش روز دوشنبه ۳.۴٪ افزایش یافت. از آغاز ۲۰۲۶، قیمت سهام لاکهید تقریباً ۴۰٪ رشد کرده است، زیرا تنش‌ها میان آمریکا و ایران افزایش یافته بود. لاکهید سیستم THAAD را تولید می‌کند که برای رهگیری موشک‌های ایرانی استفاده شده است. در ماه جنوری، این شرکت قراردادی با پنتاگون امضا کرد تا تولید رهگیرهای THAAD را از ۹۶ به ۴۰۰ در سال چهار برابر کند، که هر کدام ۱۲.۷۷ میلیون دالر هزینه دارند.

• کمپنی RTX (پیشتر Raytheon) در اولین روز معاملات پس از آغاز جنگ ایران، سهامش ۴.۷٪ افزایش یافت. RTX سیستم‌های راداری و زمینی پاتریوت را تولید می‌کند (لاکهید موشک‌های ۴ میلیون دالری پاتریوت را می‌سازد) که در این جنگ به طور گسترده استفاده شده‌اند و هر موشک تنها حدود ۲۵۰ هزار دالر هزینه دارد. گاهی چندین موشک پاتریوت برای رهگیری یک موشک ایرانی استفاده می‌شود. برای مثال، گفته شده که ۱۱ موشک پاتریوت برای رهگیری تنها یک موشک ایرانی به کار رفته است.

• از میان همه پیمانکاران بزرگ پنتاگون، بوئینگ کمترین افزایش سهام را داشت و تنها ۱٪ رشد کرد. این رشد محدود نسبی، هرچند قابل توجه، تا حدی به این دلیل است که این شرکت تنها پیمانکار بزرگ پنتاگون است که بیشتر درآمدش از وزارت دفاع حاصل نمی‌شود. با این حال، بوئینگ جنگنده F-۱۵ EX تولید می‌کند که سه فروند آن پس از حمله تصادفی سیستم دفاع هوایی کویت سقوط کردند. تنها هزینه این سه جنگنده حدود ۳۰۰ میلیون دالر بود.

• بزرگ‌ترین برنده در وال‌استریت دیروز، نورثروپ گرومن بود، که قیمت سهامش ۶٪ افزایش یافت و ارزش بازار شرکت را تنها در یک روز میلیاردها دالر بالا برد. بمب‌افکن‌های پنهان‌کار B-2 نورثروپ در حملات اخیر علیه ایران و همچنین حملات شش ماه پیش به ایران استفاده شدند. هزینه خرید هر فروند B-2 برای مالیات‌دهندگان حدود ۲ میلیارد دالر بود و پرواز آن بیش از ۱۵۰ هزار دالر در ساعت خرج داشت.

شرکت‌های سلاح‌سازی آمریکا تنها کسانی نبودند که از این جنگ سود بردند؛ شرکت‌های دفاعی اروپایی مانند BAE Systems، Saab و Thales نیز ارزش بازار خود را افزایش داده‌اند.

برای سرمایه‌گذاران و تحلیلگران بازار، این امر کاملاً پیشبینی شده بود. شاخص صندوق سرمایه‌گذاری جهانی بخش دفاعی به نام “War” (جنگ) موجود است.

جاناتان زیگمان، تحلیلگر بازار در شرکت Stifel، به مشتریان خود روز دوشنبه به‌طور خلاصه توضیح داد: «هزینه‌های دفاعی در سال ۲۰۲۶ قرار بود افزایش یابد و جنگ طولانی با ایران این هزینه‌ها را فوری‌تر و کمتر بحث‌برانگیز خواهد کرد.»

شرکت Marketwatch نیز جمع‌بندی کرد: «جنگ می‌تواند برای تجارت خوب باشد.»

بزرگترین تهدید برای سرمایه‌گذاران این شرکت‌ها؟ صلح. وقتی مذاکرات صلح در طول جنگ‌های طولانی آغاز می‌شود، سرمایه‌گذاران سهام شرکت‌های دفاعی را می‌فروشند، همانطور که اواخر سال گذشته هنگام مذاکرات صلح روسیه، اوکراین و آمریکا انجام شد. اما تحلیلگران معتقدند در جنگ فعلی ایران، تهدیدی فوری برای صلح وجود ندارد. زیگمان روز دوشنبه گفت: «با توجه به این‌که آمریکا بزرگترین مجموعه دارایی‌های نظامی خود از زمان تهاجم ۲۰۰۳ به عراق را گردآوری کرده، انتظار داریم این جنگ متأسفانه طولانی‌تر و خشونت‌آمیزتر از آنچه در سال‌های اخیر دیده‌ایم، باشد.»

به طور خلاصه، در حالی که بیش از ۱۰۰ کودک در حمله به یک مدرسه ایرانی کشته شده‌اند و تعداد نیروهای آمریکایی کشته‌شده همچنان در حال افزایش است، سودجویی از جنگ آینده روشنی دارد.