ایران موضع مذاکراتی خود را در جریان تلاشهای میانجیگری سختتر کرده است، منابع میگویند
بقلم: پریسا حافظی و انگس مکدووال
منبع: خبرگزاری رویترز
۲۴ مارچ ۲۰۲۶ مطابق ۴ حمل ۱۴۰۵
—————————-
-خلاصه:
• ایران خواستار تضمین در برابر حملات آینده خواهد بود، منابع میگویند.
• جمهوری اسلامی همچنین محدودیت بر برنامهٔ موشکی خود را رد خواهد کرد.
• ترامپ گفته است مذاکراتی قبلاً انجام شده، اما ایران این موضوع را تکذیب کرده است.
• منابع اسرائیلی توافق میان آمریکا و ایران را بعید میدانند.
• کنترول تنگهٔ هرمز یک موضوع کلیدی خواهد بود.
—————————
سه منبع ارشد در تهران گفتند که موضع مذاکراتی ایران از زمان آغاز جنگ بهطور قابل توجهی سختتر شده است. با افزایش نفوذ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در تصمیمگیریها، ایران در صورت پیشرفت تلاشهای میانجیگری به مذاکرات جدی، خواستار امتیازات قابل توجهی از ایالات متحده خواهد شد.
این منابع افزودند که در هر گفتوگو با آمریکا، ایران نه تنها خواستار پایان جنگ خواهد بود، بلکه امتیازاتی را طلب میکند که احتمالاً خطوط قرمز رئیسجمهور آمریکا، دونالد ترامپ، محسوب میشوند. این امتیازات شامل تضمین در برابر اقدامات نظامی آینده، جبران خسارات جنگی و کنترل رسمی تنگهٔ هرمز خواهد بود.
آنها همچنین گفتند ایران هرگونه مذاکره دربارهٔ محدود کردن برنامهٔ موشکهای بالستیک خود را رد خواهد کرد؛ موضوعی که در مذاکرات پیشین، پیش از حملهٔ آمریکا و اسرائیل، خط قرمز تهران بود.
-سیگنالهای متفاوت دربارهٔ مذاکرات
ترامپ روز دوشنبه گفت که واشنگتن بیش از سه هفته پس از آغاز جنگ «مذاکرات بسیار قوی» با تهران داشته است، اما ایران این موضوع را علناً تکذیب کرده است.
سه منبع ارشد گفتند ایران تاکنون تنها بحثهای مقدماتی با پاکستان، ترکیه و مصر دربارهٔ امکان ایجاد زمینه برای مذاکره با آمریکا برای پایان جنگ داشته است. یک مقام اروپایی نیز روز دوشنبه گفت که اگرچه هیچ مذاکرهٔ مستقیمی میان ایران و آمریکا انجام نشده، مصر، پاکستان و کشورهای خلیج فارس پیامها را منتقل میکنند. یک مقام پاکستانی و یک منبع دیگر نیز روز دوشنبه گفتند که مذاکرات مستقیم برای پایان جنگ ممکن است این هفته در اسلامآباد برگزار شود.
اگر چنین مذاکراتی ترتیب داده شود، ایران محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، را برای حضور اعزام خواهد کرد. منابع ایرانی هشدار دادند که تصمیمات نهایی به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی وابسته خواهد بود.
-شک و تردید منابع اسرائیلی دربارهٔ توافق
سه مقام ارشد اسرائیلی نیز روز سهشنبه گفتند که با وجود ارادهٔ ترامپ برای رسیدن به توافق، آنها بعید میدانند تهران با خواستههای آمریکا موافقت کند. خواستههایی که شامل پایان برنامههای موشکی و هستهای ایران خواهد بود.
استفاده ایران از موشکهای بالستیک و توانایی آن در بستن مؤثر تنگهٔ هرمز—مسیر عبور حدود یکپنجم نفت و گاز طبیعی مایع جهان—موثرترین پاسخ ایران به حملات آمریکا و اسرائیل بوده است. تحلیلگران میگویند ایران نمیتواند این تواناییها را رها کند، زیرا در غیر این صورت در برابر حملات بعدی آسیبپذیر خواهد شد.
استراتژیستهای ایرانی ممکن است پس از حملات گذشته، حتی بعد از توافق سال گذشته، به توافق با آمریکا و اسرائیل اعتماد نکنند. آنها همچنین مشاهده کردهاند که اسرائیل پس از آتشبس، به حملات خود به لبنان و غزه ادامه داده است.
در داخل ایران، نگرانیهای داخلی نیز دامنهٔ مانور تهران در مذاکرات را محدود میکند، منابع ارشد ایرانی گفتند. این نگرانیها شامل افزایش نفوذ سپاه پاسداران، عدم قطعیت در بالاترین سطح نظام با توجه به اینکه رهبر جدید، مجتبی خامنهای، تاکنون در عکس یا ویدئو ظاهر نشده است، و روایت عمومی از مقاومت در جنگ میباشد.
