خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری
نویسنده: سید حسن موسوی
طالبان باید شرم میکردند. نه به خاطر بازداشت نوریه، بلکه به خاطر شرایطی که دختران را مجبور میکند برای زنده ماندن خانوادهشان هویت خود را تغییر دهند. باید میپرسیدند: چرا کودکی دختر مجبور شده مرد شود تا خانوادهاش نان داشته باشد؟ چرا در «امارت» آنها زن یا باید گرسنه بماند یا مجرم شود؟ چرا حق کار و حضور اجتماعی زنان یک جرم تلقی میشود؟
نوریه، دختری که سه سال از زندگیاش را به دلیل مرگ پدر مجبور شده با لباس و نام مردانه کار کند تا خانوادهاش زنده بماند، امروز در بازداشت طالبان است. بازداشت او پرسشی است که طالبان از پاسخ به آن فرار میکنند: نوریه را زندانی کردهاید یا فقر را؟ او نه سیاست را تهدید کرده، نه امنیت را و نه حتی اخلاقیات را؛ تنها حقیقت تلخ افغانستان امروز را نشان داده است: زنی که برای بقا کار میکند، در «امارت» مجرم است.
اما این فقط داستان نوریه نیست. او نماینده هزاران دختر و زن افغان است که زیر فشار فقر، تحقیر و حذف اجتماعی مجبور شدهاند یا تسلیم شوند، یا هویت خود را تغییر دهند. بعضی مهاجر شدند، برخی پنهان شدند، برخی خاموش شدند و بعضی مثل نوریه برای بقا چهره و ظاهر خود را ساختند. این زنان، ستون اصلی خانوادهها هستند، اما سیستم حکومتی طالبان آنها را نه دیده، نه شنیده و نه به رسمیت شناخته است.
اعتراف اجباری نوریه، نمایشی از قدرت طالبان است؛ تماشاگران این ویدیو باید بدانند که این قدرت نه علیه جرم واقعی، که علیه نیاز انسانی و تلاش برای بقا به کار گرفته میشود. این دختر، تنها زندهماندن خود و خانوادهاش را دنبال کرده است و در این مسیر با سیستم سرکوبگر و بیرحم مواجه شده است.
طالبان میخواهند جامعهای بسازند که زن در آن دیده نشود، شنیده نشود، کار نکند و نان نداشته باشد. اما واقعیت افغانستان، واقعیتی زنده و پرقدرت است؛ جامعهای که نسخه «امارت» را نمیپذیرد و برای بقا، راه خودش را پیدا میکند، حتی اگر مجبور شود هویت خود را تغییر دهد. این همان مقاومت خاموش است که در طول تاریخ کوتاه طالبان و حکومت آنها، همواره نمایان بوده است.
نوریه نماد شجاعت و مقاومت زنان افغان است. او تنها نماینده نانآور خانواده نیست؛ نماینده هزاران زن و دختر است که هر روز برای زنده ماندن، برای خانواده، برای تعلیم و کار، برای هویت خود میجنگند. او پیامی روشن میدهد: وقتی زنان را از جامعه حذف میکنید، نمیتوانید واقعیت را پنهان کنید؛ واقعیت خودش راهش را پیدا میکند.
طالبان باید درک کنند که عدالت به زندان گرفتن زنان نیست. عدالت به فراهم کردن راههای شرافتمندانه برای زنان است تا بتوانند زندگی کنند، کار کنند و خانواده خود را حفظ کنند. نوریه نشان میدهد که وقتی امارت، قوانین خودساخته را بر واقعیت زندگی تحمیل میکند، تنها نتیجه آن مقاومت، خلاقیت و هویتسازی است؛ چیزی که هیچ سیستم سرکوبگر نمیتواند متوقف کند.
این دختر، با پوشش مردانه، صدای میلیونها زن و دختر افغان است که به زور سکوت شدهاند، اما همچنان میجنگند، نفس میکشند و میمانند. نوریه یک فرد نیست، او نماد یک نسل است که زیر فشار شدید زندگی روزمره و سیاستهای تبعیضآمیز طالبان مقاومت میکند.
در نتیجه بازداشت نوریه بازداشت حقیقت است، بازداشت فقر است، بازداشت تلاش برای بقاست. طالبان میتوانند دوربینها، ویدیوها و بازداشتگاهها را کنترل کنند، اما نمیتوانند اراده جامعه را نابود کنند. هر گامی که علیه نوریه بردارند، در واقع علیه میلیونها زن افغان برداشته میشود که هر روز برای زنده ماندن، هویت خود را حفظ میکنند و جامعه واقعی افغانستان را میسازند.
