سازمان ملل متحد اعلام کرده است که ادامه ممنوعیت آموزش متوسطه دختران در افغانستان همچنان مهمترین مانع ساختاری در مسیر توسعه عادلانه سرمایه انسانی در این کشور به شمار میرود.
خبرگزاری آگاه:
سازمان ملل روز یکشنبه، ۳۰ حمل، با نشر گزارشی تأکید کرده است که محدودیتهای آموزشی برای دختران، پیامدهای گسترده و درازمدت بر وضعیت اجتماعی و اقتصادی افغانستان خواهد داشت.
بر بنیاد این گزارش، در حال حاضر بیش از ۳۴ میلیون تن در افغانستان تحت پوشش برنامههای کمکی سازمان ملل قرار دارند. همچنین بیش از ۴.۶ میلیون کودک با حمایت این نهاد در مکاتب ثبتنام شدهاند.
سازمان ملل افزوده است که در چارچوب برنامههای حمایتی، حدود ۴۵ هزار شغل درازمدت نیز ایجاد شده که بخشی از آن به زنان و مردان در مناطق مختلف کشور اختصاص یافته است.
با این حال، این نهاد بینالمللی هشدار داده است که کاهش کمکهای بشردوستانه، تغییرات اقلیمی، جابهجاییهای گسترده و محدودیتهای موجود، همچنان فشار قابل توجهی بر خانوادهها و خدمات اساسی وارد میکند.
محرومیت دختران از آموزش متوسطه در حالی ادامه دارد که نزدیک به پنج سال از اعمال این محدودیت توسط طالبان میگذرد؛ محدودیتی که به گفته نهادهای بینالمللی، یکی از جدیترین چالشها در مسیر بازسازی اجتماعی و اقتصادی افغانستان محسوب میشود.
تحلیل آگاه:
تأکید سازمان ملل بر آموزش دختران، صرفاً یک موضع حقوق بشری نیست، بلکه یک هشدار اقتصادی و توسعهای است. محرومسازی نیمی از جمعیت از آموزش، بهطور مستقیم ظرفیت تولید، نوآوری و رشد اقتصادی را در بلندمدت محدود میکند.
در شرایطی که افغانستان با بحران عمیق معیشتی مواجه است، سرمایه انسانی مهمترین دارایی قابل اتکای کشور محسوب میشود. اما تداوم محدودیتها، این سرمایه را تضعیف کرده و وابستگی به کمکهای خارجی را طولانیتر میسازد.
نکته قابل توجه این است که در کنار میلیونها نفر تحت پوشش کمکها و ایجاد دهها هزار شغل، همچنان یک مانع ساختاری پابرجاست که میتواند اثرگذاری این تلاشها را خنثی کند. به بیان دیگر، بدون دسترسی برابر به آموزش، هرگونه برنامه توسعهای با محدودیت جدی مواجه خواهد بود.
از منظر اجتماعی نیز، ادامه این وضعیت خطر تعمیق نابرابری و افزایش شکافهای نسلی را در پی دارد؛ نسلی که از آموزش محروم میماند، نهتنها فرصتهای فردی خود را از دست میدهد، بلکه توان مشارکت مؤثر در بازسازی کشور را نیز نخواهد داشت.
در مجموع، اگرچه کمکهای بشردوستانه میتواند بخشی از بحران را مهار کند، اما بدون رفع موانع ساختاری—در رأس آن آموزش دختران—چشمانداز توسعه پایدار در افغانستان همچنان دور از دسترس باقی خواهد ماند.
خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری