آتش تازه اسلامآباد علیه طالبان: وزیر دفاع پاکستان طالبان را «پدرخوانده حملههای خونین بلوچستان» خواند
در ادامه تنشهای روبهتصاعد میان پاکستان و حکومت طالبان، خواجه آصف، وزیر دفاع پاکستان، طالبان را به نیابتگیری از شورشیان بلوچ متهم کرده و گفته است عاملان حملههای مرگبار بلوچستان «نیروهای نیابتی طالبان» هستند؛ اظهاراتی که میتواند فصل تازهای از تقابل سیاسی و امنیتی در منطقه بگشاید.
خبرگزاری آگاه:
براساس گزارشهایی که چهارشنبه ۱۵ دلو منتشر شده، خواجه آصف هشدار داده است که اسلامآباد هم هند و هم افغانستانِ زیر اداره طالبان را «شکست» خواهد داد. به گفته او، دهلی نو و طالبان از ارتش آزادیبخش بلوچستان بهعنوان ابزار پیشبرد اهداف خود استفاده میکنند و پاکستان این موضوع را در سطح ملی و بینالمللی پیگیری خواهد کرد.
وزیر دفاع پاکستان گفت: «با کمک جوانان کشور، با پشتیبانی نمایندگان منتخب شما و از طریق یک قطعنامه ملی، در این جبهه هم هند را از مسیر افغانستان شکست خواهیم داد.» او افزود: «باید این را به خاطر داشته باشید که این افراد در همینجا، در بطن جامعه ما نیز حضور دارند و ما در این عرصه هم در برابر هند و طالبان اقدام و مقابله میکنیم.»
این اظهارات در حالی مطرح میشود که امنیت در ایالت بلوچستان طی ماههای اخیر بهشدت شکننده شده و حملههای شورشیان بلوچ در چندین شهر پاکستان تلفات قابل توجهی بر جا گذاشته است. سازمان ملل متحد پیشتر این حملهها را «هراسافکنانه» خوانده و تأکید کرده بود که هراسافکنی در همه اشکال و نمودهای آن، از جدیترین تهدیدها در برابر صلح و امنیت جهانی است.
موضعگیری تازه وزیر دفاع پاکستان در ادامه سلسله اتهامهایی است که مقامهای اسلامآباد طی ماههای اخیر علیه طالبان مطرح کردهاند؛ از «عدم اقدام کابل علیه گروههای شورشی» گرفته تا متوقف کردن بخشی از دادوستدهای تجاری با افغانستان بهدلیل نگرانیهای امنیتی.
تحلیل آگاه
نکتهای که در سخنان وزیر دفاع پاکستان عمداً نادیده گرفته میشود، نقش تاریخی خود اسلامآباد در شکلگیری، تربیت و حمایت از طالبان است. طالبان پروژهای نبود که در خلأ بهوجود آمده باشد؛ این گروه در دهه نود میلادی در مدارس دینی پاکستان پرورش یافت، از حمایت استخباراتی و لجستیکی اسلامآباد برخوردار شد و در طول بیست سال جمهوریت افغانستان نیز بخش عمدهای از پشتیبانی سیاسی، امنیتی و پناهگاههای امن را در خاک پاکستان داشت.
در دوره جمهوریت، زمانی که طالبان در میدان جنگ در برابر دولت افغانستان میجنگیدند، مسیرهای اکمالاتی، درمانی و سازماندهی آنان عمدتاً از داخل پاکستان مدیریت میشد. بسیاری از رهبران طالبان در شهرهایی چون کویته، پیشاور و کراچی زندگی و فعالیت داشتند. این واقعیت تاریخی را نه رسانهها ساختهاند و نه منتقدان کابل؛ اسناد نهادهای بینالمللی و گزارشهای استخباراتی بارها به آن اشاره کردهاند.
به بیان ساده، اسلامآباد امروز از گروهی شکایت میکند که خود در تولد، رشد و بقای آن نقش اساسی داشته است. حالا که طالبان دیگر فقط ابزار فشار بر افغانستان نیستند و به عامل بیثباتی منطقه بدل شدهاند، پاکستان تلاش دارد هزینه این سیاست اشتباه را به دوش دیگران بیندازد.
از نگاه آگاه، بحران امروز میان پاکستان و طالبان، نتیجه مستقیم «پرورش یک هیولا» است؛ هیولایی که حالا از کنترل خارج شده و دامن سازندهاش را گرفته است. این همان نقطهای است که سیاستهای کوتاهمدت امنیتی اسلامآباد در برابر منافع بلندمدت منطقه شکست خورده است.
در نهایت، تا زمانی که پاکستان مسئولیت تاریخی خود در قبال طالبان را نپذیرد و طالبان نیز به قواعد همزیستی منطقهای تن ندهند، افغانستان و منطقه در چرخهای از ناامنی، بیاعتمادی و تقابل باقی خواهند ماند؛ چرخهای که قربانی اصلی آن مردم عادی در دو سوی مرز هستند.
