خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری
در حالی که گزارشها از بررسی طرح انتقال پناهجویان افغان از قطر به «جمهوری دموکراتیک کنگو» از سوی دولت ترامپ خبر میدهد، طالبان مدعی شدهاند که امنیت در افغانستان برقرار است و شهروندان میتوانند بدون نگرانی به کشور بازگردند؛ ادعایی که با تردیدهای جدی در سطح بینالمللی روبهرو شده است.
خبرگزاری آگاه
عبدالقهار بلخی، سخنگوی وزارت خارجه طالبان، روز شنبه ۵ ثور اعلام کرد که این گروه از طریق یک «میکانیسم مشخص» به کشورهای دیگر اطمینان میدهد که هیچ تهدید امنیتی در افغانستان وجود ندارد.
او در بیانیهای گفت: «هیچکس مجبور نیست به دلیل مسائل امنیتی کشور را ترک کند.»
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که پیشتر روزنامه The New York Times گزارش داده بود دولت امریکا در حال بررسی طرحی برای انتقال حدود ۱۱۰۰ پناهجوی افغان—که در قطر منتظر اسکان مجدد هستند—به افغانستان یا جمهوری کونگو است.
این طرح با واکنش تند شماری از سناتورهای امریکایی روبهرو شده و آنان آن را «غیراخلاقی» و «خطرناک» توصیف کردهاند.
پناهجویان افغان که در اردوگاههای قطر بهسر میبرند، عمدتاً شامل افرادی هستند که در طول دو دهه گذشته با نیروهای امریکایی همکاری کردهاند و اکنون در وضعیت بلاتکلیف قرار دارند.
در همین حال، گزارشهای نهادهای بینالمللی، از جمله United Nations، نشان میدهد که برخی از کارمندان و نظامیان پیشین پس از بازگشت به افغانستان با خطر بازداشت، تعقیب و حتی قتل مواجه شدهاند.
پس از بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، موج گستردهای از مهاجرت از افغانستان شکل گرفت؛ موجی که عمدتاً ناشی از نگرانیهای امنیتی، محدودیتهای اجتماعی و ترس از انتقامجویی عنوان شده است.
تحلیل آگاه
اظهارات طالبان درباره «تأمین امنیت سراسری» در حالی مطرح میشود که شواهد میدانی و گزارشهای نهادهای بینالمللی، تصویری پیچیدهتر از وضعیت امنیتی افغانستان ارائه میدهد.
در سطح سیاسی، این موضعگیری را میتوان بخشی از تلاش طالبان برای کسب مشروعیت بینالمللی و کاهش فشارها در موضوع مهاجرت دانست؛ بهویژه در زمانی که کشورهای غربی بهدنبال راههایی برای کاهش بار پناهجویان هستند.
در مقابل، طرح احتمالی انتقال پناهجویان به کشوری مانند کنگو، نشاندهنده بنبست در سیاستهای مهاجرتی غرب و کاهش تعهدات نسبت به متحدان پیشین افغانستان است؛ موضوعی که میتواند پیامدهای بلندمدت بر اعتماد به همکاریهای بینالمللی داشته باشد.
در این میان، پناهجویان افغان در موقعیتی دشوار قرار گرفتهاند: بازگشت به کشوری با عدم قطعیتهای امنیتی، یا انتقال به مقصدی نامعلوم با چالشهای تازه. این وضعیت، بیش از هر چیز، نشاندهنده خلأ یک راهحل پایدار و انسانی برای بحران مهاجرت افغانستان است.
