افغانستان در تلاطم بحرانها؛ از اعتراضها و خشونت تا کمبود آب و برق
گزارش روز:
سهشنبه، ۱۶ جدی، افغانستان همچنان با مجموعهای از بحرانهای اقتصادی، اجتماعی و محیطزیستی دستوپنجه نرم میکند. در چند روز اخیر، اعتراضات مردمی در تخار و سایر ولایات در برابر استخراج بیرویه معادن ادامه یافته و گزارشها حاکی از دستور مستقیم بشر نورزی، از فرماندهان طالبان و مافیای بزرگ مواد مخدر، برای سرکوب این معترضان است. منابع محلی میگویند چندین نفر کشته و زخمی شدهاند و خشونت در این مناطق رو به افزایش است.
در ولایت قندهار، فساد و بیعدالتی در دادگاههای طالبان بار دیگر به چشم آمده است؛ مردی پس از باخت در پرونده حقوقی خود در دادگاه طالبان، در اعتراض به این بیعدالتی دست به خودکشی زده است. این رویداد نشان میدهد که ساختار قضایی گروه طالبان نه شفاف است، نه پاسخگو و نه مستقل.
همزمان، مشکلات انسانی و اقتصادی افغانستان نیز ادامه دارد. در بلخ، زنی فقیر به دلیل کمبود منابع مالی، مجبور شده یکی از دخترانش را برای زندهماندن فرزندان دیگرش به خانوادهای دیگر بسپارد. سازمان ملل هشدار داده که بیش از ۱۷ میلیون نفر در افغانستان با ناامنی غذایی شدید روبهرو خواهند بود و نیاز فوری به کمکهای بشردوستانه وجود دارد.
در حوزه انرژی و زیرساخت، طالبان پروژه برق خورشیدی ۲۲.۷۵ مگاواتی نغلو را افتتاح کردهاند و ادعا میکنند که نیاز برق بیش از ۲۳ هزار خانواده در کابل تأمین خواهد شد. با این حال، افزایش پرچاوی و کمبود برق در افغانستان همچنان مشکل اصلی مردم است.
در حوزه محیطزیست، سازمان فائو هشدار داده که زمستان امسال در افغانستان خشکتر و گرمتر از حد معمول خواهد بود و بارشها کمتر از میانگین بلندمدت پیشبینی میشوند. این شرایط میتواند بحران آب و کشاورزی را تشدید کند.
در عرصه روابط خارجی، ایران برای دریافت حقابه خود از رودخانه هلمند فشار دیپلماتیک بر طالبان وارد کرده و مذاکرات جدی در این زمینه جریان دارد. همچنین، محدودیتها بر زبان اوزبیکی در دانشگاه سمنگان با واکنش دولت اوزبیکستان مواجه شده است و این موضوع نشان میدهد که سیاستهای طالبان علیه اقلیتها و فرهنگهای محلی همچنان ادامه دارد.
این مجموعه بحرانها نشان میدهد که افغانستان با چالشهای متعدد اقتصادی، اجتماعی و امنیتی روبهروست؛ بحرانهایی که بدون اصلاحات ساختاری و توجه به حقوق شهروندان، به شدت دامنهدار خواهند شد.
