گزارش رسانه نظامی: نابودی رادار کلیدی سامانه دفاع موشکی آمریکا در اردن در حمله پهپادی ایران

یک گزارش تازه از مجله تخصصی نظامی Military Watch Magazine نشان می‌دهد که در نتیجه یک حمله پهپادی منسوب به ایران، رادار پیشرفته سیستم دفاع موشکی آمریکا از نوع AN/TPY-2 که بخشی از سامانه THAAD به شمار می‌رود، در پایگاه هوایی «موفق السَّلطی» در اردن به‌طور کامل تخریب شده است.

بر اساس تصاویر منتشرشده در ۷ مارچ ۲۰۲۶، این رادار باند ایکس که یکی از مهم‌ترین اجزای سامانه دفاع موشکی ارتش آمریکا محسوب می‌شود، در پی این حمله به‌طور کامل از کار افتاده است. تصاویر ماهواره‌ای تجاری پیش‌تر نیز استقرار سامانه THAAD در این پایگاه را تأیید کرده بودند.

این رادار وظیفه شناسایی، ردیابی و هدایت موشک‌های رهگیر در سامانه THAAD را بر عهده دارد و نابودی آن می‌تواند توان دفاع موشکی آمریکا و متحدانش در منطقه را به شکل قابل توجهی کاهش دهد. کارشناسان نظامی می‌گویند بدون این رادار، یک واحد THAAD توانایی مستقل برای جستجو و رهگیری اهداف را از دست می‌دهد و تنها در شرایط محدود و با اتکا به حسگرهای خارجی می‌تواند عمل کند.

گزارش همچنین اشاره می‌کند که پیش از این نیز چندین رادار هشدار زودهنگام متعلق به آمریکا و متحدانش در منطقه هدف حمله قرار گرفته بودند؛ از جمله رادار AN/FPS-132 Block 5 در نزدیکی پایگاه هوایی العدید قطر که نقش مهمی در تأمین داده‌های هدف‌گیری برای سامانه‌های دفاع موشکی منطقه داشت.

برآوردها نشان می‌دهد که هزینه رادار AN/TPY-2 بسته به پیکربندی آن بین ۵۵۰ میلیون تا یک میلیارد دالر است. در مقابل، پهپادهای تهاجمی یک‌بار مصرفی که گفته می‌شود در این حمله استفاده شده‌اند، معمولاً بین ۲۰ تا ۶۰ هزار دالر قیمت دارند؛ موضوعی که به گفته کارشناسان نظامی، نشان‌دهنده آسیب‌پذیری برخی سامانه‌های دفاعی گران‌قیمت در برابر تجهیزات کم‌هزینه است.

گفته می‌شود ارتش ایالات متحده در حال حاضر تنها هشت سامانه THAAD در سطح جهان در اختیار دارد. این سامانه‌ها در سال‌های اخیر به‌ویژه در تنش‌های منطقه‌ای خاورمیانه نقش مهمی در دفاع موشکی ایفا کرده‌اند.

تحلیل آگاه:
اگر گزارش‌های منتشرشده درباره نابودی رادار سامانه THAAD تأیید نهایی شود، این رویداد می‌تواند پیامدهای مهمی برای موازنه نظامی در خاورمیانه داشته باشد. نخست آن‌که آسیب‌پذیری سامانه‌های دفاعی بسیار گران‌قیمت در برابر پهپادهای ارزان‌قیمت بیش از پیش برجسته می‌شود؛ مسئله‌ای که در جنگ‌های معاصر بارها مورد توجه کارشناسان نظامی قرار گرفته است. دوم آن‌که چنین تحولاتی می‌تواند رقابت تسلیحاتی در منطقه را تشدید کند و کشورهای درگیر را به سرمایه‌گذاری بیشتر در فناوری‌های دفاعی و ضدپهپادی سوق دهد. در عین حال، افزایش این تنش‌ها خطر گسترش درگیری‌های منطقه‌ای را نیز افزایش می‌دهد؛ موضوعی که پیامدهای آن فراتر از میدان‌های نظامی و بر ثبات سیاسی و اقتصادی منطقه نیز تأثیرگذار خواهد بود.