ادارۀ دونالد ترامپ معافیت موقتی تحریمها بر صادرات نفت روسیه را تمدید نکرد؛ اقدامی که بهمعنای پایان یک سیاست جنجالبرانگیز در مدیریت بازار انرژی است و همزمان نگرانیها از افزایش قیمت جهانی نفت را تشدید کرده است.
خبرگزاری آگاه
بر اساس گزارش نیویارک تایمز، معافیت یکماههای که از سوی وزارت خزانهداری ایالات متحده آمریکا برای فروش محدود نفت روسیه صادر شده بود، صبح روز شنبه به پایان رسید و تمدید نشد.
این معافیت به خریداران اجازه میداد تا بهگونه قانونی نفت روسیه را، با وجود تحریمها، وارد بازار کنند؛ اقدامی که هدف آن افزایش عرضه و جلوگیری از جهش قیمتها عنوان شده بود.
همزمان، معافیت مشابه برای ایران نیز قرار است در ۱۹ اپریل منقضی شود.
این تصمیم در حالی اتخاذ شده که بهای جهانی نفت در پی جنگ خاورمیانه و تنشها در تنگه هرمز، به بیش از ۱۰۰ دالر در هر بشکه رسیده و طی هفتههای اخیر روند افزایشی داشته است.
در همین حال، دونالد ترامپ هشدار داده است که برای جلوگیری از بهرهبرداری ایران از صادرات نفت، ممکن است عبور نفتکشها از تنگه هرمز محدود شود؛ موضوعی که خود به افزایش نگرانیها در بازار دامن زده است.
تحلیلگران میگویند این معافیت در مدت اجرا، تأثیر قابلتوجهی بر کاهش قیمت نفت نداشته، اما در مقابل، درآمد قابلتوجهی را نصیب مسکو کرده است.
برآوردها نشان میدهد که روسیه از این مسیر روزانه بیش از ۱۰۰ میلیون دالر عاید اضافی کسب کرده و تنها در ماه اپریل میلیاردها دالر درآمد مالیاتی بهدست آورده است.
در همین حال، ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، خواستار بازگشت کامل تحریمها شده و تأکید کرده است که درآمدهای نفتی، توان نظامی روسیه را تقویت میکند.
در داخل آمریکا نیز شماری از قانونگذاران این سیاست را مورد انتقاد قرار داده و گفتهاند که این معافیت نهتنها به کاهش قیمتها کمک نکرده، بلکه به افزایش سود کرملین انجامیده است.
تحلیل آگاه
پایان معافیت نفتی روسیه، بیش از آنکه یک تصمیم اقتصادی باشد، یک انتخاب سیاسی در شرایط پیچیده کنونی است. واشنگتن اکنون میان دو هدف متضاد قرار دارد: مهار روسیه و کنترل قیمت انرژی.
تجربه این معافیت نشان داد که افزایش عرضه لزوماً به کاهش قیمت منجر نمیشود—بهویژه زمانی که عوامل ژئوپولیتیکی مانند تنش در تنگه هرمز نقش تعیینکننده دارند.
از سوی دیگر، ادامه این معافیت میتوانست به تقویت بیشتر اقتصاد روسیه منجر شود؛ موضوعی که با اهداف استراتژیک آمریکا در تضاد قرار دارد.
در نتیجه، تصمیم اخیر را میتوان تلاشی برای بازگرداندن فشار اقتصادی بر مسکو دانست، هرچند این اقدام ممکن است هزینههایی برای بازار جهانی انرژی نیز بههمراه داشته باشد.
در مجموع، آنچه اکنون دیده میشود، نه یک سیاست پایدار، بلکه مدیریت بحران در شرایطی است که هر تصمیم، پیامدهای چندلایه و گاه متناقض بهدنبال دارد.
خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری