دونالد ترامپ اعلام کرده است آتشبس میان ایالات متحده و ایران تا پایان روند مذاکرات صلح تمدید میشود؛ تصمیمی که در پی بنبست در گفتوگوهای اسلامآباد و با میانجیگری پاکستان گرفته شده است. با این حال، تهران میگوید هیچ درخواستی برای تمدید آتشبس ارائه نکرده و اختلافات اصلی همچنان حلنشده باقی مانده است.
خبرگزاری آگاه:
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، اعلام کرده است که آتشبس با ایران تا زمان تکمیل مذاکرات صلح تمدید شده است. او گفته این تصمیم پس از درخواست میانجیگران پاکستانی اتخاذ شده که میزبان گفتوگوهای غیرمستقیم میان دو طرف در اسلامآباد هستند.
در مقابل، رسانههای دولتی ایران تأکید کردهاند که تهران هیچ درخواست رسمی برای تمدید آتشبس ارائه نکرده و موضع این کشور در قبال ادامه محدودیتهای دریایی تغییر نکرده است.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، اصلیترین نقطه اختلاف در روند مذاکرات، ادامه محاصره دریایی اعلامشده از سوی ایالات متحده است. ترامپ گفته است این محاصره در طول آتشبس نیز ادامه خواهد داشت؛ موضوعی که به گفته منابع ایرانی، عامل اصلی توقف حضور تهران در دور اخیر گفتوگوها بوده است.
در همین حال، گزارشها نشان میدهد که با وجود محدودیتهای اعلامشده، دستکم ۲۶ کشتی مرتبط با ایران توانستهاند از مسیرهای دریایی عبور کنند یا وارد بنادر این کشور شوند.
همچنان کاخ سفید اعلام کرده است که جِیدی ونس، معاون رئیسجمهور امریکا، دیگر به اسلامآباد سفر نخواهد کرد. پیش از این، پنتاگون نیز طرحهایی را برای سناریوهای نظامی احتمالی پس از پایان آتشبس بررسی کرده بود.
در سوی دیگر، مقامهای ایرانی هشدار دادهاند که در صورت ادامه فشارها، تهران ابزارهای تازهای را در اختیار دارد و از آن در سطح منطقه استفاده خواهد کرد.
در همین چارچوب، گزارشهایی از توقیف یک نفتکش تحریمشده توسط نیروهای امریکایی در آبهای بینالمللی نیز منتشر شده است؛ اقدامی که واشنگتن آن را مرتبط با حمایت از ایران عنوان کرده است.
تحلیل آگاه:
تمدید آتشبس در شرایطی صورت گرفته که هیچیک از طرفها به توافق پایدار نزدیک نشدهاند. آنچه در ظاهر «فرصت دیپلماتیک» توصیف میشود، در عمل بیشتر به یک توقف شکننده در میانه بحران شباهت دارد تا یک روند صلح واقعی.
اختلاف اصلی بر سر محاصره دریایی، نشان میدهد که دو طرف هنوز بر سر تعریف حداقلهای امنیتی و اقتصادی به توافق نرسیدهاند. برای واشنگتن، فشار دریایی بخشی از ابزار چانهزنی است؛ اما برای تهران، این اقدام عملاً معادل ادامه جنگ اقتصادی تلقی میشود.
نقش پاکستان بهعنوان میانجی نیز نشان میدهد که مسیر گفتوگوها از چارچوب دوجانبه فراتر رفته و به یک معادله منطقهای تبدیل شده است؛ معادلهای که در آن بازیگران بیرونی تلاش میکنند از تشدید درگیری جلوگیری کنند، اما توان مهار کامل بحران را ندارند.
در چنین فضایی، تمدید آتشبس بیش از آنکه نشانه پیشرفت باشد، تلاشی برای مدیریت زمان در برابر یک بحران باز و حلنشده است؛ بحرانی که هر لحظه میتواند دوباره به نقطه تنش بازگردد.
خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری