خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری
منابع در شرکتهای ارائهدهنده خدمات اینترنت در کابل میگویند اداره تنظیم خدمات مخابراتی تحت کنترل طالبان (اترا)، در نشستی تازه از احتمال محدودسازی و قطع اینترنت فایبر نوری در مناطق مسکونی پایتخت خبر داده است؛ اقدامی که در صورت عملی شدن، میتواند پیامدهای گسترده اقتصادی و اجتماعی به دنبال داشته باشد.
خبرگزاری آگاه:
شماری از مسئولان شرکتهای ارائهدهنده خدمات اینترنت فایبر نوری در کابل به رسانهها گفتهاند که اداره تنظیم خدمات مخابراتی افغانستان (اترا) زیر اداره طالبان، آنان را برای یک نشست درباره محدودیتهای تازه اینترنت فراخوانده است.
به گفته این منابع، در این نشست اعلام شده که بر اساس دستور وزارت مخابرات و تکنالوژی اطلاعات طالبان، دسترسی شهروندان به اینترنت در برخی مناطق مسکونی کابل محدود شده و احتمال قطع خدمات وایفای فایبر نوری نیز وجود دارد.
یکی از مسئولان این شرکتها گفته است: «در صورت عملی شدن این تصمیم، اینترنت وایفای در مناطق مسکونی قطع خواهد شد و در کنار آن، صدها کارمند بیکار میشوند و خسارات مالی سنگینی به شرکتها وارد میگردد.»
با این حال، مقامات طالبان تاکنون در این باره واکنش رسمی نشان ندادهاند. اما منابع غیررسمی در ساختار این گروه مدعیاند که این تصمیم در راستای سیاستهای تازه محدودسازی دسترسی به اینترنت اتخاذ شده است.
این نخستینبار نیست که موضوع محدودیت یا قطع اینترنت در افغانستان تحت اداره طالبان مطرح میشود. در ماه میزان سال گذشته نیز، اینترنت فایبر نوری و شبکههای مخابراتی برای مدت کوتاهی در سراسر کشور قطع شد؛ اقدامی که در آن زمان موجب اختلال گسترده در فعالیتهای اقتصادی، خدمات بانکی و ارتباطات عمومی گردید.
با گذشت چندین ماه از آن رویداد، طالبان هنوز توضیح رسمی درباره دلایل آن ارائه نکردهاند. اکنون نیز احتمال اجرای دوباره چنین محدودیتهایی، نگرانیها را در میان شهروندان و فعالان اقتصادی افزایش داده است.
تحلیل آگاه:
طرحهای محدودسازی اینترنت در افغانستان، در شرایطی مطرح میشود که جامعه شهری بهویژه در کابل، وابستگی جدی به خدمات دیجیتال پیدا کرده است. از فعالیتهای تجاری گرفته تا آموزش آنلاین و ارتباطات روزمره، اینترنت به یکی از زیرساختهای حیاتی زندگی شهری تبدیل شده است.
در صورت اجرای چنین تصمیمهایی، نخستین پیامد آن فشار مستقیم بر اقتصاد شهری و بخش خصوصی خواهد بود. شرکتهای ارائهدهنده خدمات اینترنت با زیان مالی و کاهش شدید مشترکان روبهرو میشوند و در کنار آن، موج تازهای از بیکاری در بازار کار ایجاد خواهد شد.
از سوی دیگر، محدودسازی دسترسی به اینترنت میتواند فاصله افغانستان با روندهای جهانی در حوزه فناوری و ارتباطات را افزایش دهد؛ موضوعی که در بلندمدت بر سرمایهگذاری، آموزش و ارتباطات بینالمللی کشور تأثیر منفی خواهد گذاشت.
در سطح اجتماعی نیز، تجربه گذشته نشان داده است که قطع یا محدودیت اینترنت، واکنش منفی گسترده در میان شهروندان به همراه داشته و بر فضای عمومی جامعه سایه بیاعتمادی ایجاد کرده است.
در مجموع، سیاستهای مرتبط با اینترنت در افغانستان، نه تنها یک موضوع فنی یا مخابراتی، بلکه یک مسئله عمیقاً اجتماعی و اقتصادی است که پیامدهای آن مستقیماً بر زندگی روزمره مردم اثر میگذارد.
