قتل‌های فراقضایی در سایه عفو عمومی؛ طالبان چگونه امنیت و حقوق را در افغانستان نابود می‌کنند؟

    نویسنده: سید حسن موسوی سه سال از بازگشت طالبان به قدرت می‌گذرد، اما به‌جای امنیت و ثبات، افغانستان به میدان ترس، انتقام و اعدام‌های خاموش تبدیل شده است. موج جدید قتل‌های هدفمند و فراقضایی افسران ارتش، پولیس، حقوق‌دانان و نیروهای نظام پیشین، پرده از حقیقتی تکان‌دهنده برداشته: عفو عمومی طالبان، دروغی سیاسی برای پنهان‌کردن تصفیه‌حسابی خونین بوده است. وعده عفو، اولین شعار طالبان هنگام ورود به کابل بود؛ شعاری که…

    آوارگیِ بی‌پایان؛ افغانستان در آیینه یک بحران جهانی

    نویسنده :سید حسن موسوی گزارش تازه‌ی آژانس پناهندگان سازمان ملل متحد تصویری هولناک از وضعیت انسانی جهان ترسیم می‌کند؛ بیش از ۱۲۲ میلیون نفر در سراسر جهان به دلایل جنگ، خشونت و آزار و اذیت از خانه‌های‌شان رانده شده‌اند. این آمار به‌سادگی یک عدد نیست؛ روایت زندگی‌هایی‌ست که در پی تصمیمات سیاسی، جنگ‌های نیابتی و سقوط ارزش‌های انسانی، از هم پاشیده‌اند. در این میان، افغانستان با بیش از ده میلیون…

    فاجعه خاموش؛ قطع حواله‌ها از ایران و زنگ خطر برای میلیون‌ها خانواده افغان

    نویسنده : سید علی جعفری در حالی که اقتصاد افغانستان در وضعیت شکننده‌ای به‌سر می‌برد، گزارش‌ها از کاهش یا قطع بخش قابل توجهی از حواله‌های مالی مهاجران افغان از ایران حکایت دارد؛ پدیده‌ای که زنگ خطر یک بحران تازه را برای میلیون‌ها خانواده افغان به صدا درآورده است. این حواله‌ها، که برای سال‌ها یکی از مهم‌ترین منابع درآمد خانوار در افغانستان بوده، اکنون به دلیل ترکیبی از عوامل سیاسی، اقتصادی…

    بحران زنان در افغانستان؛ فراتر از چیزی که فکر می‌کنید

    زنان افغانستان امروز در شرایطی بحرانی و پیچیده زندگی می‌کنند که فراتر از محدودیت‌های قانونی وضع شده توسط طالبان است. آن‌ها نه تنها از تحصیل، کار و حضور در نهادهای دولتی و بین‌المللی محروم شده‌اند، بلکه فشارهای اقتصادی، اجتماعی و روانی روزمره، زندگی و آینده میلیون‌ها زن را تهدید می‌کند. این بحران، زنجیره‌ای از محدودیت‌های داخلی و ناکارآمدی کمک‌های بین‌المللی است که زنان افغان را در موقعیتی آسیب‌پذیر قرار داده…

    کتاب‌سوزی خاموش؛ طالبان با چه می‌جنگند؟

    صدها عنوان کتاب از کتابخانه‌ها و کتاب‌فروشی‌های افغانستان جمع‌آوری شده‌اند؛ طالبان می‌گویند این کتاب‌ها «مغایر با شریعت و نظام» هستند، اما منتقدان آن را حمله‌ای به حافظه فرهنگی ملت می‌دانند.   در یکی از آشکارترین جلوه‌های سانسور فرهنگی، طالبان اعلام کرده‌اند که طی سه سال گذشته، صدها عنوان کتاب را به‌دلیل مغایرت با «شریعت اسلامی» و «نظام حاکم» از کتابخانه‌ها و بازار جمع‌آوری کرده‌اند. این اقدام نگرانی‌ گسترده‌ای درباره نابودی…

    دستور قندهار؛ وقتی قدرت بر جان زنان مقدم می‌شود

    سید حسن موسوی طالبان بار دیگر نشان داده‌اند که کنترل جامعه و تثبیت قدرت از هر چیز دیگری برایشان مهم‌تر است، حتی جان و سلامت مردم. تازه‌ترین دستور در ولایت قندهار، پزشکان را موظف کرده است که از درمان بیماران زن بدون محرم خودداری کنند. این تصمیم فراتر از یک محدودیت ساده است؛ این ضربه‌ای مستقیم به کرامت انسانی و حقوق زنان است و پیام واضح دارد: زنان باید در…

    قدرت ملموس، محدودیت محسوس: تصویر طالبان چهار سال پس از تسلط

    چهار سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، رژه‌های نظامی و تجهیزات به جامانده از ارتش پیشین افغانستان یکی از نمادهای ملموس قدرت و حضور نظامی این گروه بوده است. در سال‌های گذشته، طالبان در پایگاه هوایی بگرام و برخی شهرهای دیگر با تجهیزات آمریکایی رژه برگزار می‌کردند و این تصاویر هم در رسانه‌ها و هم در فضای بین‌المللی بازتاب گسترده‌ای داشت. این رژه‌ها نه تنها نمایش قدرت نظامی طالبان…

    طالبان در ترمذ؛ از زبان نرم تا واقعیت تلخ

    تحلیلی جامع بر سیاست خارجی، مشروعیت‌طلبی و بحران درون‌حکومتی طالبان نشست منطقه‌ای «گفت‌وگوی ترمذ»، یک صحنه جدید برای طالبان بود تا تصویری متفاوت از خود ارائه کنند: تصویری از گروهی خواهان صلح، توسعه، ترانزیت، و همکاری‌های منطقه‌ای. در این نشست که با حضور نمایندگان کشورهای آسیای مرکزی، یوناما و سایر بازیگران بین‌المللی برگزار شد، طالبان تلاش کردند چهره‌ای از خود نشان دهند که از آنچه در داخل افغانستان می‌گذرد، فاصله…

    تبعید دوباره — وقتی خانه به تبعیدگاه تبدیل می‌شود

    تویسنده : سید حسن موسوی در جهانی که مرزها باید گذرگاه امید باشند، برای زنان افغان، مرز ایران و افغانستان بدل به دیوار بازگشت اجباری شده است؛ بازگشتی نه به خانه، که به تاریکی، تبعیض و تهدید. بر اساس اعلام بخش زنان سازمان ملل متحد، یک‌سوم از بازگشت‌کننده‌گان از ایران و نیمی از بازگشت‌کننده‌گان از پاکستان، زنان هستند. این آمار نه تنها عدد نیست، بلکه نشانه‌ای‌ست از یک فاجعه انسانی…

    افغانستان چهار سال پس از طالبان: سیاست خارجی، فشارهای جهانی و زندگی مردم

    نویسنده : سید حین موسوی چهار سال از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان می‌گذرد و روابط بین‌المللی این گروه همچنان پرچالش و پیچیده است. طالبان که در ۲۴ اسد ۱۴۰۰ کنترل کابل و بیشتر شهرهای افغانستان را به دست گرفتند، اکنون با جهانی روبه‌رو هستند که نه تنها به رسمیت‌شناختن حکومت آن‌ها را محدود کرده، بلکه کمک‌های بین‌المللی و فشارهای سیاسی را نیز بر آن‌ها متمرکز کرده است. سخنگوی…

    دیدگاه

    🟩 دیدگاه | خبرگزاری آگاه

    در جهانی پُر از روایت‌های ناگفته، «دیدگاه» دروازه‌ای است برای تحلیل عمیق‌تر، فهم ریشه‌ای‌تر، و طرح پرسش‌هایی که فراتر از تیترهای خبری هستند. در خبرگزاری آگاه، ما صرفاً ناقل خبر نیستیم؛ باور داریم هر واقعه، تصمیم و پدیده، لایه‌هایی دارد که نیازمند تفسیر و بازخوانی است.

    در بخش دیدگاه، مجموعه‌ای از یادداشت‌های تحلیلی، تفسیرهای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی را منتشر می‌کنیم که یا برآمده از تیم تحریریه آگاهچی‌اند یا از صاحب‌نظران مستقل و متعهد به حقیقت.

    موضع ما روشن است:

    • در کنار مردم ایستاده‌ایم، نه قدرت؛

    • به کرامت انسانی باور داریم، نه تبعیض؛

    • نقد را مسئولیت می‌دانیم، نه دشمنی؛

    • و برای بازتاب دادن صداهایی که سانسور شده‌اند، قلم می‌زنیم.

    در «دیدگاه»، تلاش می‌کنیم فراتر از موج‌های خبری بیندیشیم و به خوانندگان خود، نگاهی چندلایه، مستقل و ریشه‌ای ارائه دهیم.

    وقتی جهان سرانجام دریافت: طالبان نماینده مردم افغانستان نیستند

    چهار سال طول کشید تا جهان بفهمد آنچه در کابل حاکم است، «دولت» نیست؛ یک گروه مسلح است که با زور، ترس و حذف، افغانستان را به گروگان گرفته است. تصویب لایحه قطع کمک‌های امریکا به ساختار تحت کنترول طالبان، شاید دیر باشد، اما بالاخره یک حقیقت را رسمی کرد: پول جهان نباید خرج بقای استبداد شود.تصمیم کمیته روابط خارجی…

    ادامه مطلب ;

    افغانستان در آتش فقر: خودکفایی تبلیغاتی طالبان، کابوس میلیون‌ها خانواده

    ادعای استقلال اقتصادی طالبان با واقعیت گرسنگی، محرومیت آموزشی دختران، تعطیلی رسانه‌ها و مصادره اموال در تضاد کامل است؛ تمرکز مطلق قدرت، افغانستان را به کشور بسته، ناکارآمد و در آستانه بحران انسانی و اجتماعی فروبرده است. تحلیل آگاه | سید حسن موسوی افغانستان امروز در یک تضاد تلخ و فاجعه‌بار گرفتار است. طالبان بارها اعلام کرده‌اند که به کمک…

    ادامه مطلب ;

    افغانستان زیر فرمان رهبر مطلق: فروپاشی حقوق، آموزش و امنیت اقتصادی

    دیدگاه آگاه | سید حسن موسوی چهار سال پس از تسلط طالبان بر افغانستان، این گروه رسماً اعلام کرده است که قانون اساسی بی‌اثر است و تمامی تصمیمات کلان کشور تنها از طریق فرامین رهبر، هبت‌الله آخندزاده، صادر می‌شود. ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان، در مصاحبه‌ای گفت: «قرآن و شریعت قانون ماست و بیش از ۱۰۰ فرمان در انتظار توشیح رهبر…

    ادامه مطلب ;

    افغانستان؛ از میدان نبرد تا پرونده حیثیتی

    موشکافی اظهارات ترامپ درباره ناتو، جنگ و معامله با طالبان اظهارات اخیر دونالد ترامپ درباره نقش ناتو در جنگ افغانستان، فقط یک جدل لفظی با متحدان نیست؛ این سخنان بازتاب نگاه ابزاری به افغانستان است. وقتی ترامپ می‌گوید نیروهای ناتو در خط مقدم نبودند و امریکایی‌ها بار جنگ را به دوش کشیدند، او می‌خواهد «مالکیت جنگ» را برای خود ثبت…

    ادامه مطلب ;

    قانون جزایی طالبان؛ وقتی دولت مردم را به «طبقه» تقسیم می‌کند

    عدالت یا ابزار مهندسی اجتماعی؟ سید حسن موسوی طالبان با اعلام قانون جزایی جدید خود، یک بار دیگر نشان دادند که مسئله فقط امنیت یا نظم نیست؛ مسئله، ساختن نوع خاصی از «جامعه مطلوب» است. جامعه‌ای که در آن انسان‌ها نه بر اساس حقوق شهروندی، بلکه بر اساس «طبقه اجتماعی»، جنسیت و میزان وفاداری به قدرت تعریف می‌شوند. این قانون…

    ادامه مطلب ;

    افغانستان بدون آموزش دختران، آینده ندارد؛نسل‌سوزی خاموش با امضای سیاست

    نسل‌سوزی خاموش با امضای سیاست افغانستان امروز درگیر جنگی خاموش است؛ جنگی نه با تفنگ، بلکه با محرومیت. آمار یونیسف و یونسکو زنگ خطری است که اگر نشنیده گرفته شود، فردای این سرزمین را به ویرانه‌ای انسانی تبدیل خواهد کرد: ۹۳ درصد کودکان در پایان دوره ابتدایی هنوز قادر به خواندن و نوشتن مؤثر نیستند و ۲.۲ میلیون دختر نوجوان…

    ادامه مطلب ;

    عدالت یا اطاعت؟ طالبان و ساختن جامعه‌ای بر پایه ترس: تحلیل اصول‌نامه جزایی طالبان و پیامدهای آن

    افغانستان امروز در حال تجربه یک آزمایش خونین و بی‌سابقه در عرصه حقوق بشر است. میلیون‌ها شهروند این کشور در فقر و بی‌ثباتی دست و پا می‌زنند، اما در عین حال طالبان، به جای رسیدگی به زندگی واقعی مردم، تمام توان خود را صرف کنترل جزئی‌ترین جنبه‌های زندگی شخصی و اجتماعی کرده‌اند. از ظاهر و ریش گرفته تا حضور در…

    ادامه مطلب ;

    فقر مردم، ریش و نکتایی حاکمان: اولویت‌های معکوس طالبان

    تحلیلی انتقادی بر کنترل ظاهر و بی‌توجهی به بحران‌های واقعی افغانستان افغانستان امروز در دریایی از فقر، بی‌ثباتی و محرومیت غرق شده است. خانواده‌ها توان تأمین غذا، آموزش و دارو ندارند، میلیون‌ها کودک و نوجوان از تحصیل محروم‌اند، بیمارستان‌ها خالی از دارو و تجهیزات پزشکی‌اند، و امید به آینده کم‌رمق‌تر از هر زمان دیگری است. در حالی که مردم برای…

    ادامه مطلب ;

    وقتی قدرت مطلق به رقابت چندهمسری بدل می‌شود

    تحلیلی هشداردهنده درباره چندهمسری فرماندهان طالبان، اقتدارگرایی و پیامدهای اجتماعی آن بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان تنها تغییر حکومت و سیاست‌های عمومی نبود؛ بلکه صحنه‌ای از بازنمایی قدرت مطلق و تبدیل آن به عرصه‌ای برای رقابت شخصی را نیز به نمایش گذاشت. یکی از ملموس‌ترین نمودهای این فرایند، گسترش چندهمسری میان فرماندهان و مقامات ارشد طالبان است؛ پدیده‌ای که…

    ادامه مطلب ;

    طالبان و مهندسی فقر برای مهندسی اطاعت؛ وقتی گرسنگی ابزار حکومت می‌شود

    سید حسن موسوی فقر در افغانستان فقط یک بحران اقتصادی نیست؛ به‌تدریج به یک «ابزار سیاسی» بدل شده است. طالبان نه‌تنها نتوانسته فقر را مهار کند، بلکه آن را به شکلی سیستماتیک بازتولید می‌کند—و این تصادفی نیست. در ساختار قدرت طالبان، فقر کارکرد دارد: انسانِ گرسنه کمتر سؤال می‌پرسد، کمتر اعتراض می‌کند و بیشتر به بقا فکر می‌کند تا به…

    ادامه مطلب ;

    طالبان و جنگ با نمادهای مدرن؛ چرا یک نکتایی این‌همه خطرناک است؟

    در ظاهر، ماجرا ساده است: محتسبان طالبان در جشن فراغت دانشجویان طب هرات، ۵۰ دانشجو را مجبور کردند نکتایی‌های‌شان را باز کنند. اما پشت این «باز کردن یک نکتایی»، پروژه‌ای بزرگ‌تر خوابیده است: جنگ با معنا، هویت و نشانه‌های جهان مدرن. نکتایی فقط یک تکه پارچه نیست؛ نماد دانشگاه، حرفه، نظم مدنی و پیوند با جهان معاصر است. طالبان با…

    ادامه مطلب ;

    هرات زیر فشار سختگیرانه طالبان: آیا پروژه طالبان شکست خورده؟ چرا کنترل جامعه از مسیر کنترل زنان می‌گذرد؟

    هرات، شهری که زمانی مرکز فرهنگ، تجارت و آزادی نسبی زنان بود، اکنون تبدیل به نمونه‌ای زنده از قدرت‌نمایی و ترس‌آفرینی طالبان شده است. اتفاقاتی که در هفته‌های اخیر در خیابان‌ها، چهارراه‌ها و مسیرهای فرعی شهر رخ داده، فراتر از محدودیت‌های معمول حکومتی است؛ این یک آزمایش اجتماعی و سیاسی مستقیم است، که نشان می‌دهد طالبان با چه شدتی به…

    ادامه مطلب ;

    زیر نقاب وحدت؛ وقتی طالبان در درون خود می‌لرزد

    در ظاهر، طالبان تلاش می‌کند چهره‌ای از وحدت، اطاعت و یکپارچگی مطلق ارائه دهد، اما هر بار که مقامات رسمی با اصرار می‌گویند «هیچ اختلافی وجود ندارد»، نشانه‌ای است از جایی که در حقیقت اختلاف پنهان در حال جوشیدن است. ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان، بارها گزارش‌ها درباره اختلافات درونی را رد کرده و آن‌ها را «بی‌اساس» خوانده است، ولی این…

    ادامه مطلب ;

    آیا افغانستان در مسیر «الگوی ایران» حرکت می‌کند؟

    چرا جهان باید اکنون علیه تثبیت اقتدارگرایی دینی طالبان وارد عمل شود این تحلیل نقدِ سیاسیِ شیوه حکمرانی است، نه نقد دین یا باورهای دینی نویسنده : محمد رضا معراج بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان صرفاً یک تحول داخلی یا گذرا نیست، بلکه نشانه‌ای از شکل‌گیری یک الگوی اقتدارگرایی دینی است که پیامدهای آن می‌تواند فراتر از مرزهای این…

    ادامه مطلب ;

    قدرت، مالکیت و اقتدار در افغانستانِ طالبان

    تحلیلی آکادمیک با ارجاع به مفهوم قدرت (فوکو)، مشروعیت (وبر) و مالکیت افغانستان امروز نه تنها با بحران اقتصادی، فقر و بی‌ثباتی روبه‌روست، بلکه ساختار قدرت در این کشور وارد مرحله‌ای شده است که مفاهیم بنیادین حق، مالکیت و عدالت را به چالش جدی کشیده است. تحلیل شرایط کنونی نشان می‌دهد که قدرت طالبان، به‌ویژه تحت رهبری هبت‌الله آخندزاده، دیگر…

    ادامه مطلب ;
    Back to top button