دیدگاه آگاه | سید حسن موسوی چهار سال پس از تسلط طالبان بر افغانستان، این گروه رسماً اعلام کرده است که قانون اساسی بیاثر است و تمامی تصمیمات کلان کشور تنها از طریق فرامین رهبر، هبتالله آخندزاده، صادر میشود. ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، در مصاحبهای گفت: «قرآن و شریعت قانون ماست و بیش از ۱۰۰ فرمان در انتظار توشیح رهبر…
ادامه مطلب ;دیدگاه
🟩 دیدگاه | خبرگزاری آگاه
در جهانی پُر از روایتهای ناگفته، «دیدگاه» دروازهای است برای تحلیل عمیقتر، فهم ریشهایتر، و طرح پرسشهایی که فراتر از تیترهای خبری هستند. در خبرگزاری آگاه، ما صرفاً ناقل خبر نیستیم؛ باور داریم هر واقعه، تصمیم و پدیده، لایههایی دارد که نیازمند تفسیر و بازخوانی است.
در بخش دیدگاه، مجموعهای از یادداشتهای تحلیلی، تفسیرهای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی را منتشر میکنیم که یا برآمده از تیم تحریریه آگاهچیاند یا از صاحبنظران مستقل و متعهد به حقیقت.
موضع ما روشن است:
-
در کنار مردم ایستادهایم، نه قدرت؛
-
به کرامت انسانی باور داریم، نه تبعیض؛
-
نقد را مسئولیت میدانیم، نه دشمنی؛
-
و برای بازتاب دادن صداهایی که سانسور شدهاند، قلم میزنیم.
در «دیدگاه»، تلاش میکنیم فراتر از موجهای خبری بیندیشیم و به خوانندگان خود، نگاهی چندلایه، مستقل و ریشهای ارائه دهیم.
موشکافی اظهارات ترامپ درباره ناتو، جنگ و معامله با طالبان اظهارات اخیر دونالد ترامپ درباره نقش ناتو در جنگ افغانستان، فقط یک جدل لفظی با متحدان نیست؛ این سخنان بازتاب نگاه ابزاری به افغانستان است. وقتی ترامپ میگوید نیروهای ناتو در خط مقدم نبودند و امریکاییها بار جنگ را به دوش کشیدند، او میخواهد «مالکیت جنگ» را برای خود ثبت…
ادامه مطلب ;
عدالت یا ابزار مهندسی اجتماعی؟ سید حسن موسوی طالبان با اعلام قانون جزایی جدید خود، یک بار دیگر نشان دادند که مسئله فقط امنیت یا نظم نیست؛ مسئله، ساختن نوع خاصی از «جامعه مطلوب» است. جامعهای که در آن انسانها نه بر اساس حقوق شهروندی، بلکه بر اساس «طبقه اجتماعی»، جنسیت و میزان وفاداری به قدرت تعریف میشوند. این قانون…
ادامه مطلب ;
نسلسوزی خاموش با امضای سیاست افغانستان امروز درگیر جنگی خاموش است؛ جنگی نه با تفنگ، بلکه با محرومیت. آمار یونیسف و یونسکو زنگ خطری است که اگر نشنیده گرفته شود، فردای این سرزمین را به ویرانهای انسانی تبدیل خواهد کرد: ۹۳ درصد کودکان در پایان دوره ابتدایی هنوز قادر به خواندن و نوشتن مؤثر نیستند و ۲.۲ میلیون دختر نوجوان…
ادامه مطلب ;
افغانستان امروز در حال تجربه یک آزمایش خونین و بیسابقه در عرصه حقوق بشر است. میلیونها شهروند این کشور در فقر و بیثباتی دست و پا میزنند، اما در عین حال طالبان، به جای رسیدگی به زندگی واقعی مردم، تمام توان خود را صرف کنترل جزئیترین جنبههای زندگی شخصی و اجتماعی کردهاند. از ظاهر و ریش گرفته تا حضور در…
ادامه مطلب ;
تحلیلی انتقادی بر کنترل ظاهر و بیتوجهی به بحرانهای واقعی افغانستان افغانستان امروز در دریایی از فقر، بیثباتی و محرومیت غرق شده است. خانوادهها توان تأمین غذا، آموزش و دارو ندارند، میلیونها کودک و نوجوان از تحصیل محروماند، بیمارستانها خالی از دارو و تجهیزات پزشکیاند، و امید به آینده کمرمقتر از هر زمان دیگری است. در حالی که مردم برای…
ادامه مطلب ;
تحلیلی هشداردهنده درباره چندهمسری فرماندهان طالبان، اقتدارگرایی و پیامدهای اجتماعی آن بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان تنها تغییر حکومت و سیاستهای عمومی نبود؛ بلکه صحنهای از بازنمایی قدرت مطلق و تبدیل آن به عرصهای برای رقابت شخصی را نیز به نمایش گذاشت. یکی از ملموسترین نمودهای این فرایند، گسترش چندهمسری میان فرماندهان و مقامات ارشد طالبان است؛ پدیدهای که…
ادامه مطلب ;
سید حسن موسوی فقر در افغانستان فقط یک بحران اقتصادی نیست؛ بهتدریج به یک «ابزار سیاسی» بدل شده است. طالبان نهتنها نتوانسته فقر را مهار کند، بلکه آن را به شکلی سیستماتیک بازتولید میکند—و این تصادفی نیست. در ساختار قدرت طالبان، فقر کارکرد دارد: انسانِ گرسنه کمتر سؤال میپرسد، کمتر اعتراض میکند و بیشتر به بقا فکر میکند تا به…
ادامه مطلب ;
در ظاهر، ماجرا ساده است: محتسبان طالبان در جشن فراغت دانشجویان طب هرات، ۵۰ دانشجو را مجبور کردند نکتاییهایشان را باز کنند. اما پشت این «باز کردن یک نکتایی»، پروژهای بزرگتر خوابیده است: جنگ با معنا، هویت و نشانههای جهان مدرن. نکتایی فقط یک تکه پارچه نیست؛ نماد دانشگاه، حرفه، نظم مدنی و پیوند با جهان معاصر است. طالبان با…
ادامه مطلب ;
هرات، شهری که زمانی مرکز فرهنگ، تجارت و آزادی نسبی زنان بود، اکنون تبدیل به نمونهای زنده از قدرتنمایی و ترسآفرینی طالبان شده است. اتفاقاتی که در هفتههای اخیر در خیابانها، چهارراهها و مسیرهای فرعی شهر رخ داده، فراتر از محدودیتهای معمول حکومتی است؛ این یک آزمایش اجتماعی و سیاسی مستقیم است، که نشان میدهد طالبان با چه شدتی به…
ادامه مطلب ;
در ظاهر، طالبان تلاش میکند چهرهای از وحدت، اطاعت و یکپارچگی مطلق ارائه دهد، اما هر بار که مقامات رسمی با اصرار میگویند «هیچ اختلافی وجود ندارد»، نشانهای است از جایی که در حقیقت اختلاف پنهان در حال جوشیدن است. ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، بارها گزارشها درباره اختلافات درونی را رد کرده و آنها را «بیاساس» خوانده است، ولی این…
ادامه مطلب ;
چرا جهان باید اکنون علیه تثبیت اقتدارگرایی دینی طالبان وارد عمل شود این تحلیل نقدِ سیاسیِ شیوه حکمرانی است، نه نقد دین یا باورهای دینی نویسنده : محمد رضا معراج بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان صرفاً یک تحول داخلی یا گذرا نیست، بلکه نشانهای از شکلگیری یک الگوی اقتدارگرایی دینی است که پیامدهای آن میتواند فراتر از مرزهای این…
ادامه مطلب ;
تحلیلی آکادمیک با ارجاع به مفهوم قدرت (فوکو)، مشروعیت (وبر) و مالکیت افغانستان امروز نه تنها با بحران اقتصادی، فقر و بیثباتی روبهروست، بلکه ساختار قدرت در این کشور وارد مرحلهای شده است که مفاهیم بنیادین حق، مالکیت و عدالت را به چالش جدی کشیده است. تحلیل شرایط کنونی نشان میدهد که قدرت طالبان، بهویژه تحت رهبری هبتالله آخندزاده، دیگر…
ادامه مطلب ;
نویسنده : سید حسن موسوی افغانستان امروز دیگر صرفاً با بحران اقتصادی، فقر فراگیر یا بیثباتی سیاسی مواجه نیست؛ بلکه در لایههای عمیقتر ساختار قدرت، با یک بحران حقوقی–سیاسی تمامعیار روبهروست: بحران مالکیت زمین. این بحران نه یک پیامد ناخواسته، بلکه نتیجه مستقیم تصمیمات آگاهانه و متمرکز در رأس قدرت طالبان است. دستور اخیر هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، مبنی بر…
ادامه مطلب ;
اظهارات اخیر عبدالکبیر، وزیر مهاجرین طالبان، که به مردم گفته «دهن خود را ببندند» و هیچکس حق ندارد علیه طالبان سخن بگوید، فراتر از یک هشدار ساده است و نشاندهنده ماهیت واقعی قدرت طالبان و بحران مشروعیت این گروه در افغانستان است. این سخنان نه تنها آزادی بیان را نقض میکند، بلکه پرده از یک پروژه نظاممند حکمرانی مبتنی بر…
ادامه مطلب ;