ایالات متحده در حالی چشمانتظار پاسخ تهران به پیشنهاد تازه صلح است که جنگ و تنشها در تنگه هرمز همچنان بازار جهانی انرژی و تجارت را تحت تأثیر قرار داده است.
روزنامه امریکایی The New York Times گزارش داده که مقامهای امریکایی روز پنجشنبه، ۱۷ ثور، در انتظار دریافت پاسخ رسمی ایران به طرح جدید واشنگتن برای پایاندادن به جنگ بودهاند؛ طرحی که همزمان با ادامه رایزنیهای پشتپرده و میانجیگری پاکستان دنبال میشود.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، گفته است که تهران در حال بررسی پاسخ امریکا به پیشنهاد ۱۴ مادهای خود بوده و نتیجه این بررسی از طریق پاکستان به واشنگتن منتقل خواهد شد. او تأکید کرده که تبادل پیامها میان دو طرف همچنان ادامه دارد.
در همین حال، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان نیز ابراز امیدواری کرده که توافق میان تهران و واشنگتن «زودتر از انتظار» حاصل شود، اما از ارائه جزئیات بیشتر خودداری کرده است.
دونالد ترمپ، رئیسجمهور ایالات متحده، روز چهارشنبه از انجام «گفتوگوهای بسیار خوب» با ایران سخن گفته و تأکید کرده بود که روند مذاکرات «بهخوبی» پیش میرود. با این حال، او همزمان هشدار داده که اگر تهران از امتیازهای دادهشده عقبنشینی کند، حملات امریکا «در سطح و شدت بسیار بالاتر» از سر گرفته خواهد شد.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که ترمپ بهتازگی عملیات نظامی امریکا برای محافظت از کشتیها در تنگه هرمز را متوقف کرده و دلیل آن را «پیشرفت بزرگ» در مذاکرات با ایران عنوان کرده است.
با وجود این، نگرانیها درباره وضعیت تنگه هرمز همچنان پابرجاست. این آبراه حیاتی که بخش بزرگی از صادرات نفت و گاز جهان از آن عبور میکند، پس از آغاز جنگ امریکا و اسرائیل با ایران عملاً به یکی از کانونهای اصلی بحران تبدیل شده است.
در تازهترین تحول، دیپلوماتهای ایرانی هرگونه نقش نیروهای این کشور در انفجار یک کشتی باری کوریای جنوبی را رد کردهاند؛ اما همزمان هشدار دادهاند که عبور کشتیها از تنگه هرمز بدون هماهنگی با ایران، «خطرناک» خواهد بود.
از سوی دیگر، فرماندهی مرکزی ارتش امریکا اعلام کرده که یک جنگنده نیروی دریایی این کشور، یک نفتکش ایرانی را که تلاش داشت از محاصره دریایی عبور کند، متوقف ساخته است.
تحلیل آگاه
تحولات اخیر نشان میدهد که بحران تنگه هرمز وارد مرحلهای پیچیده و چندلایه شده است؛ مرحلهای که در آن دیپلماسی، فشار اقتصادی و تهدید نظامی همزمان جریان دارد.
واشنگتن تلاش میکند از یکسو با حفظ فشار اقتصادی و کنترل مسیرهای دریایی، تهران را به پذیرش توافق وادار کند و از سوی دیگر، از ورود به یک جنگ گسترده و پرهزینه جلوگیری نماید. در مقابل، ایران نیز با حفظ اهرم فشار در تنگه هرمز، میکوشد موقعیت چانهزنی خود را تقویت کند.
ادامه این وضعیت نهتنها امنیت منطقه، بلکه اقتصاد جهانی را نیز متأثر ساخته است. افزایش بهای نفت، اختلال در زنجیرههای انتقال کالا و نگرانی بازارهای بینالمللی نشان میدهد که بحران هرمز اکنون فراتر از یک تنش منطقهای، به مسئلهای جهانی تبدیل شده است.
خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری