شورای امنیت سازمان ملل نشست تازه خود درباره افغانستان را در سپتامبر برگزار می‌کند

آگاه – نیویورک: شورای امنیت سازمان ملل متحد اعلام کرده است که در ماه سپتامبر نشست سه‌ماهه خود را درباره افغانستان برگزار خواهد کرد. در این نشست، رزا اوتونبایوا، نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل در افغانستان و رییس یوناما، آخرین گزارش کاری خود را ارایه خواهد داد. مأموریت اوتونبایوا پس از این نشست پایان می‌یابد.

شورای امنیت روز شنبه، ۸ سنبله، در گزارش تازه‌اش تأکید کرده که ولکر ترک، کمیشنر عالی حقوق بشر سازمان ملل نیز در این نشست حضور یافته و درباره وضعیت حقوق بشری افغانستان سخنرانی خواهد کرد.

در گزارش شورای امنیت آمده است که کمک‌های بین‌المللی به افغانستان کاهش یافته و طالبان همچنان در روند توزیع این کمک‌ها مداخله می‌کنند. این شورا وضعیت حقوق بشر در افغانستان، به‌ویژه برای زنان و دختران را «وخیم» توصیف کرده و به موارد متعدد نقض حقوق اشاره کرده است؛ از جمله تهدید به مرگ ده‌ها زن شاغل در سازمان ملل در کابل، بازداشت و آزار زنان به دلیل عدم رعایت پوشش مورد نظر طالبان، و محدودیت‌های شدید بر آزادی بیان و حق آموزش.

به گفته شورای امنیت، طالبان همزمان در تلاش برای تقویت روابط خارجی خود هستند و به رسمیت شناخته‌شدن توسط مسکو را یکی از دستاوردهای سیاسی خود قلمداد می‌کنند.

این شورا همچنین گزارش داده است که در تاریخ ۸ آگست، ۳۳ عضو گروه تحریک طالبان پاکستان (TTP) هنگام عبور از خط فرضی دیورند به داخل خاک پاکستان کشته شدند.

پیش‌تر، شماری از کارشناسان سازمان ملل از شورای حقوق بشر خواسته بودند که اقتدارگرایی طالبان را رد کرده و با تلاش‌های برخی کشورها برای عادی‌سازی روابط با این گروه مقابله کند.

تحلیل آگاه

نشست تازه شورای امنیت درباره افغانستان در شرایطی برگزار می‌شود که از یک‌سو بحران حقوق بشر در داخل کشور هر روز عمیق‌تر می‌شود و از سوی دیگر، طالبان در عرصه دیپلماسی در تلاش‌اند خود را به‌عنوان یک واقعیت سیاسی غیرقابل انکار معرفی کنند. پایان مأموریت رزا اوتونبایوا نیز لحظه‌ای حساس است، زیرا او در ماه‌های گذشته صدای بلند انتقادها علیه محدودیت‌های طالبان بود و اکنون پرسش این است که جانشین او تا چه اندازه می‌تواند این رویکرد را ادامه دهد.

با وجود تأکید مکرر شورای امنیت بر نقض حقوق بشر، عملاً هیچ سازوکار الزام‌آور برای وادارکردن طالبان به تغییر رفتار وجود ندارد. همین خلا، طالبان را جسورتر ساخته تا در داخل به سرکوب ادامه دهند و در خارج، به دنبال مشروعیت سیاسی باشند.

کاهش کمک‌ها نیز فشار مضاعفی بر مردم افغانستان وارد می‌کند؛ فشاری که نه از سوی طالبان مدیریت می‌شود و نه جامعه جهانی برای آن راه‌حل مؤثری ارائه داده است. در چنین فضایی، نشست‌های شورای امنیت اگر به تصمیم‌های عملی منجر نشوند، بیش از آنکه مانع اقتدارگرایی طالبان شوند، به تقویت احساس بی‌پناهی در جامعه افغانستان خواهند انجامید.