بیثباتی و تغییر در جهان: از اعتراضات ایران تا بحرانهای منطقهای و بینالمللی
گزارش روز : ۲۰ جدی ۱۴۰۵
از ایران گرفته تا افغانستان، ونزویلا و گرینلند، امروز جمعه ۲۰ جدی شاهد مجموعهای از بحرانهای سیاسی، اجتماعی و امنیتی بودیم که نشان میدهد جهان با موج جدیدی از نارضایتی، تنش و تحولات ژئوپولیتیکی مواجه است. از اعتراضات گسترده ایرانیان تا سیاستهای طالبان، واکنشهای جهانی و فشارهای بینالمللی، تصویر امروز جهان پرتنش و پیچیده است.
ایران: بحران اعتراض و سرکوب
اعتراضهای سراسری در ایران وارد چهاردهمین روز شد و با قطع اینترنت، سرکوب شدید، بازداشتها و تهدیدهای قضایی علیه معترضان، فضای سیاسی و اجتماعی کشور به شدت متشنج است. رضا پهلوی، ولیعهد سابق ایران، با فراخوان مردم به خیابانها برای «تسخیر مراکز شهری»، جنبش اعتراضی را وارد مرحله جدیدی کرده است. طبق گزارشها، در شش بیمارستان تهران حداقل ۲۱۷ نفر جان خود را از دست دادهاند و خشونتها به شهرهای دیگر مانند مشهد، لرستان و ایلام نیز گسترش یافته است. در کنار این، جامعه جهانی با صدور بیانیه و فراخوان به توقف خشونت، خواستار رعایت حقوق معترضان شده است و ایرانیان مهاجر در اروپا، آمریکا، استرالیا و کانادا با تجمعات حمایت خود را اعلام کردند.
افغانستان: محدودیت و ناآرامی تحت طالبان
در افغانستان، طالبان همچنان به سرکوب خبرنگاران و معترضان ادامه میدهد. ناظره رشیدی، خبرنگار زن در کندز، بهطور غیرقانونی بازداشت شده و سازمانهای حامی رسانهها خواستار آزادی فوری او شدهاند. همچنین طالبان اقدام به بازگشت جنگجویان اخراجشده و محدود کردن رسانهها در ولایتهای مختلف کردهاند. در لوگر و ارزگان، محدودیتهای تازه بر فعالیت خبرنگاران و کشف و ثبت «ساحات باستانی» با ابهامات جدی همراه است.
ونزوئلا و روسیه: تنش و تهدید بینالمللی
در ونزوئلا، حمله نظامی آمریکا منجر به بازداشت نیکولاس مادورو شد و بیش از ۱۰۰ کشته بر جای گذاشت. روسیه نسبت به اقدامات آمریکا علیه نفتکش خود هشدار داده و تنش در روابط بینالمللی افزایش یافته است.
گرینلند و آمریکا: بحران هویتی و منابع
پس از هشدار ترامپ درباره گرینلند، پنج حزب سیاسی محلی اعلام کردند گرینلند نمیخواهد تحت حاکمیت آمریکا باشد. این جزیره با منابع طبیعی گسترده، محل رقابت ژئوپولیتیکی و اقتصادی میان قدرتها شده است.
سوریه و منطقه خاورمیانه
در حلب، ارتش سوریه مدعی تصرف کامل شیخ مقصود شده است، اما نیروهای کرد این ادعا را رد کردهاند و همچنان مقاومت میکنند. این تحولات، تنشهای منطقهای را به ویژه در شمال سوریه تشدید کرده است.
تحلیل:
امروز جهان در یک نقطه حساس قرار دارد؛ از بحرانهای داخلی کشورها تا تنشهای بینالمللی، نشان میدهد که هرگونه تصمیم سیاسی، نظامی یا اقتصادی، به سرعت اثرات گستردهای دارد. اعتراضهای ایران، محدودیتهای طالبان در افغانستان، تنش ونزوئلا-آمریکا و بحران گرینلند، همگی نمونههایی از ترکیب پیچیده سیاست داخلی و بینالمللی هستند. در این شرایط، جامعه جهانی و قدرتها باید با دقت و تعادل عمل کنند، زیرا هر واکنش نادرست میتواند به بیثباتی بیشتر و پیامدهای انسانی و امنیتی گسترده منجر شود.
