قیمت ترین طیارهٔ پشتیبانی آمریکا در حمله ایران نابود شد:

منبع: Military Watch Magazine

۲۹ مارچ ۲۰۲۶ مطابق ۹ حمل ۱۴۰۵

——————————-

نیروی هوایی آمریکا حداقل یک فروند طیارهٔ هشدار و کنترول اواکس E-3 سنتری (AWACS) و سه فروند طیارهٔ سوخت‌رسان KC-135 Stratotanker را در پایگاه هوایی پرینس سلطان عربستان سعودی از دست داده است، پس از آن‌که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران حملات متعددی با موشک بالستیک و پهپاد علیه این تأسیسات انجام داد.

حملات روز ۲۷ مارچ تلفات قابل‌توجهی به جای گذاشته است؛ برآوردهای محافظه‌کارانه نشان می‌دهند که ده نظامی آمریکایی زخمی شده‌اند، اگرچه برخی برآوردها بسیار بالاتر بوده است. نابودی یک فروند E-3 AWACS رویدادی بی‌سابقه است؛ این طیاره نزدیک به ۵۰۰ میلیون دالر ارزش دارد و یکی از گران‌ترین طیاره های پشتیبانی نیروی هوایی آمریکا به شمار می‌رود، در کنار ایستگاه فرماندهی هوایی E-4B Nightwatch با قیمت مشابه.

موفقیت حمله به E-3 AWACS مکمل موفقیت‌های بزرگ سپاه پاسداران در نابودسازی رادارهای زمینی حیاتی است که برای حفظ آگاهی موقعیتی آمریکا و شرکای استراتژیک آن اهمیت دارند. در دو هفته پس از آغاز حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در ۲۸ فبروری، ایران ۱۷ تأسیسات نظامی آمریکا را هدف قرار داد، که این حملات اغلب سیستم‌های راداری کلیدی برای دفاع موشکی بالستیک را نشانه گرفتند. موفقیت‌های قابل‌توجه در روزهای اولیه جنگ شامل نابودی سیستم‌های راداری به ارزش ۲.۷ میلیارد دالر بود، از جمله رادار AN/FPS-132 به ارزش ۱.۱ میلیارد دالر در قطر و دو رادار AN/TPY-2 در اردن و امارات که ارزش هرکدام بین ۵۰۰ میلیون تا ۱ میلیارد دالر بود. نابودی E-3 توانایی نیروی هوایی را در جبران این خسارات با پشتیبانی راداری هوایی محدود می‌کند.

پیش از آغاز حملات علیه ایران، نیروی هوایی آمریکا بیشتر ناوگان عملیاتی جهانی E-3 خود را به خاورمیانه و اروپا اعزام کرده بود. در اواسط مارچ، نیروی هوایی شدت پروازهای عملیاتی ناوگان E-3 را در خاورمیانه، به ویژه بر فراز اردن، شمال عربستان سعودی، جنوب عراق و شرق مدیترانه افزایش داد تا توانایی کشف مداوم پهپادها و موشک‌های ایرانی را که به اهدافی در اردن و اسرائیل شلیک می‌شد، فراهم کند.

با وجود تمرکز شدید سیستم‌های دفاع هوایی در اسرائیل، حملات موشکی ایران ۸۰ درصد و در حال افزایش موفقیت در هدف قرار دادن اهداف کلیدی داشته است. منابع اسرائیلی این موفقیت را تا حدی به نابودی شبکه گسترده راداری آمریکا و شرکای استراتژیک آن نسبت می‌دهند. نابودی E-3 ممکن است موفقیت حملات ایران را بیش‌تر افزایش دهد.

حملات موشکی ایران انواع مختلف طیاره های باارزش آمریکا و شرکای استراتژیک آن را نابود کرده است. یک حمله قبلی به پایگاه پرینس سلطان در دومین هفته مارچ حداقل پنج فروند KC-135 نیروی هوایی آمریکا را آسیب زد و فشار زیادی بر ناوگان سوخت‌رسان که از قبل تحت فشار بود، وارد کرد. چند روز بعد، حمله موشکی دیگری گزارش شد که یک سیستم هشدار و کنترول هوایی Saab GlobalEye نیروی هوایی امارات متحده عربی را نابود کرد، که عملکردی مشابه E-3 دارد. این طیاره کوچکتر و رادار ضعیف‌تری دارد، اما مدرن‌تر است.

قابلیت‌های ناوگان قدیمی E-3 به طور فزاینده‌ای زیر سؤال رفته است، زیرا رادارها و دیگر سیستم ‌های الکترونیکی آنها نیز به مرور قدیمی شده و توانایی آگاهی موقعیتی علیه اهداف کم‌مشخص به ویژه محدود شده است. نابودی یکی از این طیاره ها یکی از بزرگ‌ترین موفقیت‌های ایران در مقابله با طیارهٔ آمریکا است و ممکن است منجر به افزایش نیاز به پرواز طیاره های باارزش از پایگاه‌های دورتر از خاورمیانه، مانند اروپا شرقی، شود و فشار بیشتری بر ناوگان وارد آورد.