هند تماسهای سیاسی با طالبان را گسترش داده؛ اما قصد شناسایی رسمی ندارد
نشریهٔ دیپلومات در تحلیلی تازه میگوید با وجود دیدارهای سطح بلند میان طالبان و دولت هند، دهلینو بهدلیل نقض گسترده حقوق بشر در افغانستان، هیچ برنامهای برای بهرسمیتشناختن حکومت طالبان ندارد و تلاش میکند بدون تعهد سیاسی، نفوذ اقتصادی خود را حفظ کند.
نشریهٔ دیپلومات چاپ امریکا در گزارشی نوشته است که دیدار اخیر سوبراهامانیام جیشَنکر، وزیر خارجه هند، با امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان، نخستین ملاقات در سطح بلند میان دو طرف پس از تسلط دوباره طالبان بر افغانستان بوده است. با این حال، این نشریه تأکید میکند که دیدار یادشده بهمعنای تغییر سیاست اساسی دهلی در قبال طالبان نیست.
به نوشتهٔ دیپلومات، هند اعلام کرده که «ماموریت فنی» خود در کابل را به سطح بالاتری ارتقا میدهد؛ اقدامی که بیشتر جنبه عملیاتی دارد تا سیاسی. این تصمیم بخشی از یک استراتژی عملگرایانه هند دانسته شده که هدف آن حفظ ارتباطات اقتصادی و انسانی با افغانستان بدون اعطای مشروعیت سیاسی به طالبان است.
بر اساس آمار ادارهٔ ملی احصائیه افغانستان، هند تنها کشوری است که افغانستان در تجارت با آن تراز مثبت دارد؛ این تراز از ۱۴۰ میلیون دالر در سال مالی ۲۰۲۲–۲۰۲۳، به بیش از ۳۳۰ میلیون دالر در سال مالی بعد افزایش یافته است. دیپلومات مینویسد این وابستگی اقتصادی به هند فرصت داده تا نفوذ خود را بدون شناسایی طالبان تقویت کند.
این نشریه میافزاید که هند با ارسال هزاران تُن گندم، واکسن و کمکهای بشردوستانه تلاش کرده حضور خود را در افغانستان حفظ کند؛ در حالی که محدودیتهای طالبان بر زنان و نقض گسترده حقوق بشر، مانع اصلی هرگونه شناسایی رسمی از سوی دهلی است.
در ادامه تحلیل آمده است که تنش فزاینده میان طالبان و پاکستان، فرصتی برای دهلی ایجاد کرده است تا نفوذ خود در کابل را بدون هزینههای سیاسی گسترش دهد. از سوی دیگر، نزدیکی پاکستان و بنگلادیش با حمایت چین و گسترش پروژههای امنیتی و اقتصادی دو کشور، نگرانیهای هند را افزایش داده و آن را به تحرک بیشتر در منطقه واداشته است.
در یک ماه اخیر دو وزیر طالبان به هند سفر کردهاند. تازهترین مورد، سفر وزیر صنعت و تجارت طالبان به دهلی است که در آن روی افزایش نقش بندر چابهار، تسهیلات ویزا برای تاجران افغان و ایجاد اتاق مشترک تجارت گفتوگو شد. طالبان پس از بستهشدن گذرگاههای تجاری از سوی پاکستان اعلام کرده بودند که بهدنبال مسیرهای بدیل هستند.
تحلیل آگاه:
رویکرد هند در قبال طالبان بر «تعامل بدون شناسایی» استوار شده؛ سیاستی که هدف آن حفظ جایگاه اقتصادی و امنیتی دهلی در افغانستان است، بدون اینکه هزینهٔ سیاسی مشروعیتبخشیدن به طالبان را بپردازد.
ناظران باور دارند که افغانستان برای هند بیش از آنکه یک شریک سیاسی باشد، یک میدان رقابتی با پاکستان و چین است. دهلی میکوشد تا هم از شکاف میان طالبان و پاکستان استفاده کند و هم مانع گسترش نفوذ چین در منطقه شود.
با وجود رفتوآمد مقامهای طالبان به دهلی، محدودیتهای شدید علیه زنان، نبود ساختار قانونی و نگرانیهای امنیتی سبب شده که هند همچنان از شناسایی طالبان فاصله بگیرد و رویکرد مرحلهبهمرحله را ترجیح دهد.
