شماری از سناتوران ایالات متحده، از جمله تامی داکورث و تیم کین، در واکنش به طرح دولت دونالد ترامپ برای انتقال پناهجویان افغان از قطر به جمهوری کنگو، این اقدام را «بیرحمانه، بیدلیل و دیوانهوار» توصیف کرده و آن را نقض صریح تعهدات امریکا در قبال متحدان دوران جنگ افغانستان دانستهاند.
خبرگزاری آگاه:
تامی داکورث، سناتور دموکرات، در پیامی در شبکه اکس نوشته است که ایالات متحده در جریان جنگ افغانستان به هزاران شهروند این کشور وعده داده بود که در صورت همکاری، از آنان حمایت و میزبانی خواهد کرد؛ اما به گفته او، دولت ترامپ اکنون این تعهد را «بدون هیچ دلیل واقعی» نقض کرده است.
او افزوده که پناهجویان افغان مستقر در اردوگاه قطر، در برابر یک انتخاب «غیرانسانی» قرار داده شدهاند: بازگشت به افغانستان و مواجهه با تهدید طالبان، یا انتقال به جمهوری کنگو—کشوری که او آن را دارای «یکی از بدترین بحرانهای پناهندگی در جهان» توصیف کرده است.
در همین حال، تیم کین، دیگر سناتور امریکایی، نیز این طرح را «دیوانگی» خوانده و تأکید کرده است که متحدان افغان، بیش از دو دهه نقش حیاتی در حمایت از نیروهای امریکایی ایفا کردهاند. به گفته او، کنار گذاشتن این افراد، نهتنها یک تصمیم غیراخلاقی، بلکه ضربهای به اعتبار و اعتماد بینالمللی ایالات متحده خواهد بود.
کین هشدار داده است که چنین رویکردی میتواند در آینده، توانایی امریکا برای ایجاد مشارکتهای امنیتی در مناطق بحرانزده را تضعیف کند؛ زیرا شرکای بالقوه دیگر، به تعهدات واشنگتن بیاعتماد خواهند شد.
این واکنشها در حالی مطرح میشود که پیشتر نیویورک تایمز گزارش داده بود دولت ترامپ در حال بررسی طرح انتقال بخشی از پناهجویان افغان از اردوگاههای قطر به جمهوری کنگو است.
همچنان، نهاد افغان ایوک اعلام کرده که حدود ۱۱۰۰ تن از افغانهایی که در جریان خروج نیروهای امریکایی از افغانستان به قطر منتقل شدهاند، هنوز در این اردوگاهها در بلاتکلیفی بهسر میبرند.
تحلیل آگاه:
این پرونده، تنها یک تصمیم اجرایی در حوزه مهاجرت نیست؛ بلکه به یکی از حساسترین آزمونهای اخلاقی و راهبردی سیاست خارجی امریکا تبدیل شده است. متحدان افغان—از مترجمان تا نیروهای محلی—برای سالها در کنار نیروهای امریکایی کار کردند و عملاً بخشی از معماری امنیتی واشنگتن در افغانستان بودند.
اکنون، اگر این گروهها احساس کنند که پس از پایان مأموریت رها شدهاند، پیامد آن فراتر از بحران انسانی خواهد بود. این وضعیت میتواند به یک «بحران اعتماد» در سطح جهانی تبدیل شود—جایی که گروهها و افراد در مناطق جنگی، دیگر حاضر به همکاری با ایالات متحده نباشند.
از منظر افغانستانی، این تحولات بازتاب مستقیم یک نگرانی عمیق است: سرنوشت کسانی که به امید حمایت بینالمللی، در حساسترین مقاطع تاریخی در کنار نیروهای خارجی ایستادند. بلاتکلیفی این افراد در اردوگاههای موقت، نهتنها یک وضعیت انسانی شکننده، بلکه نشانهای از خلأ تصمیمگیری در سطح کلان سیاستگذاری غرب نیز محسوب میشود.
در نهایت، این پرسش همچنان پابرجاست: آیا ملاحظات سیاسی کوتاهمدت در واشنگتن، بر تعهدات درازمدت و اعتبار بینالمللی این کشور غلبه خواهد کرد؟ پاسخ به این پرسش، تنها بر سرنوشت هزاران افغان تأثیر نمیگذارد، بلکه بر شکلگیری نظم آینده در همکاریهای بینالمللی نیز اثرگذار خواهد بود.
خبرگزاری آگاه آگاه؛ رسانه بیداری و برابری